27 ژوئیه 2018•بهروزرسانی: 31 ژوئیه 2018
استانبول/ خبرگزاری آناتولی
به دنبال محکومیت آندرو کریگ برانسون، کشیش آمریکایی که سال 2016 به دليل جاسوسی براى گروه های تروریستی فتو و پ.ک.ک در تركيه دستگير شده بود به حبس خانگی، مقامات ارشد واشنگتن، از جمله دونالد ترامپ و مایک پنس آغاز به انتشار پیام های تهدیدآمیز علیه آنكارا در توييتر کردند.
نخست مایک پنس معاون «اوانجلیست» دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا و سپس خود او در پیام هایی جداگانه ترکیه را تهدید به اعمال تحریم کردند.
در این زمینه، پروفسور اوزجان خضر، استاد دانشگاه های صباح الدین زعیم استانبول و اسلامی روتردام در مقاله ای برای خبرگزاری آناتولی این موضوع را با ابعاد گسترده مورد ارزیابی قرار داد.
خضر در این مقاله با اشاره به رویدادهای اخیر و توئیت های تهدید آمیز ترامپ و پنس در مورد ازادی فوری این کشیش و همچنین واکنش وزارت امور خارجه ترکیه اعم از وزیر امور خارجه و سخنگوی این نهاد و سایر مقامات ترکیه مانند، عبدالحمید گل وزیر دادگستری و فواد اوکتای معاون اول رئیس جمهور ترکیه اظهار داشت:
«این تحولات با فضای صمیمانه دیدار رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه و همتای آمریکایی اش در پس انتخابات 24 ژوئن ترکیه در نشست سران ناتو در بلژیک همخوانی ندارد. باید ببینیم این تحولات در موضوعات مربوط به منبج و روند تحویل جنگنده های اف-35 چه تاثیری خواهند داشت. لذا با توجه به پیام های مذکور مقامات ارشد آمریکا در مورد برانسون، در خصوص توافقات دو کشور بر سر موضوعات یاد شده سردرگمی ایجاد می کند.
- دیپلماسی توئیتری و تهدید تحریم علیه ترکیه
در این مقاله با اشاره به برخی سلسله توئیت هایی که پیشتر توسط ترامپ نوشته شده، اما بعدا توسط کاخ سفید تصحیح شده، آمده است:
البته بدیهی است ترامپ از این موضوع به عنوان ابزاری برای «دیپلماسی توئیتری» استفاده می کند. موضوع الزام آوری و رسمیت این رشته توئیت ها هنوز سئوال برانگیز است. پیام های ترامپ و پنس در اصل به نوعی «بحران پنهان» در مناسبات دو کشور که طی چند سال اخیر احساس می شود را محرز کرده است. این اظهارات، ظرفیت افزایش عمق مشکل اعتماد متقابل و وضعیت بحرانی موجود بین دو کشور را نیز به همراه دارد.
از سوی دیگر یکی از وجوه مشترکی که در پیام های ترامپ و پنس به چشم می خورد، احتمال اعمال تحریم علیه ترکیه است. در این پیام ها به جزئیات و نوع تحریم ها پرداخته نشده است، این تحریم ها به احتمال قوی در زمینه اقتصادی خواهند بود. در همین زمینه مجلس سنای آمریکا و کمیته روابط خارجی آمریکا نیز در پرتوی مسئله برانسون طرح مبنی بر "محدودیت اخذ وام ترکیه از نهادهای بین المللی" را تصویب کردند. این نخستین گام آشکار آمریکا در این زمینه محسوب می شود.
- تاثیر رویکرد اوانجلیستی پنس در مسئله برانسون
در ادامه این مقاله در ارتباط با اقدامات برانوسون در ترکیه آمده است:
خدمات مهم برانسون در ترکیه برای آمریکا به عنوان یک مبلغ اوانجلیست، یکی از مسائل بسیار مهمی است که باید در موضوعات مربوط به این کشیش آمریکایی مورد توجه قرار بگیرد. این مسئله را بیش از یک موضوع سیاسی باید در قالب سیاسی مذهبی مورد ارزیابی قرار داد. همچنین این مسئله اتخاذ سیاست های آمریکا در راستای مطالبات اوانجلیست ها که به ویژه دولت آمریکا از جناح مایک پنس از این توده رای گرفته است را به نمایش می گذارد.
خضر با اشاره به تابعیت مایک پنس از این گروه مذهبی همچنین بیان داشت:
«با توجه به مقالات پیشین که در این زمینه منتشر شده بود، اعلام کرده بودیم که مایک پنس گام هایی سیاسی مطابق با خواسته های اوانجلیست ها به عبارتی «مسیحی های صهیونیست» که شمارشان به بیش از 100 میلیون می رسد، لحاظ خواهد کرد. به همین دلیل انتخاب پنس به عنوان معاون ترامپ موجب جوانه زدن امید پروتستان های اوانجلیست در سراسر جهان شده بود.
مهمترین گامی که پنس در این زمینه جهت داد، موضوع انتقال سفارت آمریکا در تل آویو به قدس بود. این تصمیم که موج گسترده اعتراضات ترکیه و کشورهای اسلامی را به همراه داشت، اجرایی شد.
مسئله برانسون دومین موضوعی است که وی با درک اوانجلیستی در تلاش جهت دادن به آن است. ترامپ نیز طی پیام هایی پس از عنوان این موضوع وارد مسئله شد تا هواداران اوانجلیستی را از خود راضی کند. ترامپ با تهدید ترکیه به اعمال تحریم از مهترین متحدان این کشور به خاطر یک کشیش، در اصل دست به یک اقدام پوپولیستی باب میل اوانجلیست ها زد. ترامپ درحالی ترکیه را به نقض «آزادی دینی» متهم کرده است که انکارا مجوز افتتاح مدارس مبلغان پروتستان (مدارس میسیونری) را پس از 150 سال در شهرهای مهم کشور را صادر کرده است.
با توجه به افزایش میزان خشونت ها و نقض ها علیه مسلمانان در آمریکا پنس و ترامپ در اصل باید آخرین افرادی باشند که در مورد این نقض ها گلایه و اظهار نظر کنند.
باید بدانیم که مسئله اخیر تنها محدود بر موضوعات مرتبط با برانسون نمی شود، چرا که پیام های توئیتری ترامپ درست کمی پیش از دیدار رئیس جمهور ترکیه با سران کشورهای روسیه و چین در حاشیه نشست بریکس در آفریقای جنوبی منتشر شد. همچنین توافق ترکیه با نهادهای ملی چین در مورد بسته های وام به ارزش 3.6 میلیارد دلاری را نباید جدا از این موضوع دانست.
موارد فوق نشانگر یک روند پیچیده در مناسبات آمریکا و ترکیه پس ار انتخابات 24 ژوئن هستند. گام های دو طرف که در راستای موضوع برانسون در آینده لحاظ خواهند کرد، یا موجب کاهش این پیچیدگی یا فزایش آن خواهد شد.
