17 آگوست 2018•بهروزرسانی: 18 آگوست 2018
واشنگتن/ تحلیلی/حکان چاپور، اوونچ کوتلو/ خبرگزاری آناتولی
دونالد ترامپ با اینکه هنوز دومین سال حضور خود بر مسند ریاست جمهوری آمریکا را سپری میکند، اما با اقدامات متفاوت و عجیب خود در حوزه سیاست و اقتصاد باعث انزوای هرچه بیشتر آمریکا در صحنه بین المللی شده است.
ترامپ با شعار "دوباره آمریکای بزرگی بسازیم" بر سر کار آمد اما طی مدت حضور خود در کاخ سفید باعث منزوی شدن بیشتر آمریکا در نظام بین المللی شده است.
درحالی پس از پایان جنگ سرد گفته میشد آمریکا رهبری نظام بین المللی را به دست گرفته که اکنون آمریکای به رهبری ترامپ به روابط واشنگتن با متحدین سنتی خود نیز آسیب فراوانی زده است.
ترامپ پس از به دست گرفتن سکان رهبری آمریکا، به صورت یکجانبه از قراردادهایی همچون پیمان تجارت آزاد آمریکای شمالی (نفتا)، پیمان آب و هوایی پاریس، پیمان تجاری و سرمایه گذاری ترانسآتلانتیک و در نهایت از توافق هسته ای با ایران (برجام) خارج شده است. چنین اقداماتی باعث شده تا رئیس جمهور آمریکا به عنوان رهبری که به توافقات بین المللی احترام نمیگذارد شناخته شود.
قدیر اوستون، مسئول دفتر واشنگتن موسسه تحقیقات سیاسی، اقتصادی و اجتماعی (SETA DC) در مورد رویکرد یکجانبه گرایانه ترامپ، میگوید: ترامپ خواهان همکاری با شرکای آمریکا نیست. این مسئله در تصمیمات وی در مورد قدس و ایران به خوبی مشخص است. ترامپ خواهان همکاری همزمان با شرکا و رقیبان آمریکا است.
ترامپ پس از دوره دوم ریاست جمهوری باراک اوباما که عملکرد وی در این دوره نیز با انتقادات زیادی روبرو بود بر روی کار آمده است. در رویکرد سیاست خارجی ترامپ، اسرائیل به عنوان دوست بزرگ و ایران به عنوان دشمن بزرگ آمریکا تعریف شده است.
میتوان گفت تمام دنیا در مقابل تصمیم عجیب ترامپ در مورد شناسایی قدس به عنوان پایتخت اسرائیل به جز چند کشور کوچک جزیره ای در جبهه واحدی قرا گرفتند.
همچنین کشور مهم دیگری به جز اسرائیل از تصمیم ترامپ برای خروج یکجانبه از توافق هسته ای تاریخی با ایران حمایت نکرد.
رویکرد ترامپ در مورد پیمان آتلانتیک شمالی نیز موضوع بحث برانگیز دیگری بوده است. وی با پایین آوردن سطح راهبردی ناتو تا اندازه یک موسسه تجاری، مکررا خواهان پرداخت پول بیشتری از سوی کشورهای عضو شده است.
شاید هم به دلیل همین اقدامات ترامپ است که یاکوپ کیرکگارد، محقق ارشد موسسه بین المللی اقتصاد پترسون در واشنگتن معتقد است که اعتماد جهانی به آمریکا کاهش زیادی یافته است.
از سوی دیگر افزایش تعرفه های گمرکی از سوی آمریکا مخصوصا برای فولاد و آلومینیوم وارداتی می تواند باعث ایجاد مشکلات زیادی برای تولیدکنندگان این کشور شود.
مایرون بریلانت، معاون اتاق بازرگانی آمریکا و رئیس بخش روابط بین الملل این سازمان در اظهار نظری گفته است: افزایش تعرفه های گمرکی وارداتی از ترکیه دارای ریسک زیادی برای آمریکا است.
جنگ تجاری آغاز شده میان چین و آمریکا دارای ابعاد گسترده تری است و پکن از اوایل آوریل سال جاری برای 128 کالای وارداتی از آمریکا تعرفه گمرکی اضافی 15 تا 25 درصدی در نظر گرفته است.
پیش بینی میشود دور دوم جنگ تجاری میان واشنگتن و پکن از 23 اوت آغاز شود و چین اعلام کرده که در صورت اعمال تعرفه های اضافی از سوی آمریکا برای کالاهای ساخت چین در 23 اوت، پکن نیز تعرفه گمرکی بسیاری از کالاهای ساخت آمریکا را در همان روز افزایش خواهد داد.
این تحولات نشان میدهد که دیگر امکان استفاده آمریکا از قدرت اقتصادی و دلار خود به عنوان ابزاری در سیاست خارجی به صورت موثر وجود نخواهد داشت.
بریان کلاس، استاد دانشگاه اقتصادی لندن سال گذشته طی مقاله ای با عنوان «شعار نخست آمریکا به آمریکای منزوی تبدیل میشود» در روزنامه واشنگتن پست نوشته بود: آمریکا رفته رفته منزوی تر و غیرقابل اعتمادتر میشود.
اکنون نیز ترامپ، ترکیه را مورد حمله قرار داده است. ترامپ تمامی راهها و پل های دیپلماتیک برای مذاکره در مورد برانسون، کشیش زندانی در ترکیه به اتهام جاسوسی و ارتباط با گروه های تروریستی را پشت سر خود خراب کرده است.
در پایان باید گفت که بسیاری از کارشناسان بهبود روابط آنکارا با کشورهای انگلستان، آلمان و هلند، تقویت روابط با روسیه و ایجاد روابط مالی و تجاری با بخش های مختلف جهان را به معنای شکست سیاست فشار دونالد ترامپ بر ترکیه تعبیر میکنند.
