06 فوریه 2022•بهروزرسانی: 07 فوریه 2022
استانبول/ خبرگزاری آناتولی
مجله ایرانی «تجارت فردا» با انتخاب تیتری تحت عنوان «عبور از مانع» بر روی جلد خود و بیان اینکه «ایران و ترکیه تفاوتهای زیادی در حکمرانی و اقتصادی دارند، اما این روزها هر دو کشور از بحران اقتصادی رنج میبرند»، این پرسش را مطرح کرده که «چرا بازگشت به روال عادی برای ترکیه آسانتر از ایران است؟»
این نشریه در ادامه با اشاره به اینکه «تشدید تورم و سقوط ارزش پول از جمله دردهای مشترک دو کشور به شماره میرود» نوشته است: «با این حال اقتصاددانان میگویند؛ این وضعیت برای ایران، دائمی، اما برای ترکیه موقتی است. چرا اقتصاد ایران ظرفیت عبور از بحران را ندارد؟»
دو تن از اقتصاددانان ایرانی با شرکت در میزگرد این نشریه به پرسشهای فوق پاسخ دادهاند. پروفسور هادی صالحی اصفهانی در این زمینه گفته است: تورم در ترکیه نرخ بالا و فزایندهای دارد، اما نباید اینگونه تحلیل کرد که وضع اقتصاد ترکیه بسیار بد است؛ چون به غیر از تورم، وضعیت بقیه متغیرهای اقتصاد کلان خوب است؛ مثلاً رشد اقتصادی ادامه داشته و تجارت خارجی نسبت به سال گذشته بهتر شده است.
او که در دانشگاه «ایلینوی» آمریکا به تدریس اقتصاد میپردازد همچنین افزود: تورم در ترکیه یک پدیده پولی است، با این حال اردوغان تصمیم گرفته است که همچنان نرخ بهره را پایین نگه دارد و اصرار دارد که این رویکرد برای اقتصاد بهتر است و تورم هم ایجاد نمیکند. او معتقد است که بالا رفتن نرخ بهره موجب تورم میشود.
در ادامه این میزگرد، دکتر محمدمهدی بهکیش، کارشناس اقتصادی و استاد سابق دانشگاه «علامه طباطبایی» تهران نیز تصریح کرده است: اگر نگاه کاملی به دوران حضور اردوغان در قدرت داشته باشیم و بخواهیم اقدامات او را از دوره نخستوزیریاش تاکنون ارزیابی کنیم، باید به او نمره قبولی بدهیم. اردوغان اقدامات مثبت و خوب زیادی هم برای اقتصاد ترکیه داشته است.
وی افزود: ترکیه در برخی از کشورهای مستقل مشترکالمنافع سرمایهگذاری بالایی کرد تا نفوذ خودش را به آسیای مرکزی گسترش دهد و به غرب هم دهنکجی کند. با این حال، اردوغان ناگزیر است که در نظر داشته باشد یک اقتصاد صادراتمحور که نزدیک 50 میلیارد دلار هم کسری تراز تجاری دارد نمیتواند به سادگی تعاملات خارجی خود را برهم بزند.
این اقتصاددان ایرانی در پایان چنین نتیجه گیری کرده است: تصور من بر این است که امسال برخی واقعیتهای اقتصادی در ترکیه مانند اثرات نامطلوب تورم بالا، کاهش سرمایهگذاری خارجی یا لطمه خوردن صادرات باعث شود مقاومت کنونی اردوغان در برابر اصلاح سیاستهای اقتصادی بشکند. جمعبندی من این است که او در برابر اصلاح برخی سیاستهای اقتصادی مقاومت نخواهد کرد. با این حال نکته مهم این است که بازگشت ترکیه به روال معقول اقتصاد زیاد سخت نیست و با تغییر برخی سیاستها این مساله رخ میدهد؛ بر خلاف اقتصاد ایران که بازگشتش به ریل اصلی، بسیار سخت و غامض و پیچیده است.
