05 ژانویه 2018•بهروزرسانی: 05 ژانویه 2018
تهران /خبرگزاری آناتولی
عبدالله شهبازی پژوهشگر و تحلیلگر سیاسی ایران در گفتوگو با آناتولی درباره اعتراضات و ناآرامی های اخیر در این کشور گفت: "آشوبهای خیابانی چند روز اخیر به تحرکات سازمانیافته بسیار شبیه است، یعنی هستههای کوچکی در مناطق شلوغ شعارهای افراطی می دهند و پس از پیوستن و همراهی تعدادی از جوانان و نوجوانان ناپدید میشوند".
او در پاسخ به این سؤال آناتولی که آیا این ناآرامیها با وقایع انتخابات ریاست جمهوری ایران در سال 2009 شباهت دارند، اظهار داشت:
«از نظر حضور دستههای کوچک سازمانیافته و آشوبگر، و بیان شعارهای افراطی و ضد منافع ملی و اقدامات تخریبی با استفاده از تظاهرات خیابانی مردم معترض، حوادث اخیر به حوادث سال 2009 شبیه است با این تفاوت مهم که در آن سال به دلیل نارضایتی از نتایج انتخابات ریاست جمهوری تعداد قابل توجهی از مردم در تظاهرات خیابانی شرکت کردند و اینگونه دسته جات آشوبگر اندک بودند، ولی در حوادث اخیر اصل همین دسته های کوچک سازمان یافته هستند و مردم، هر چقدر از وضع اقتصادی یا سیاسی ناراضی باشند، تماشاگر هستند و همراهی نمی کنند.
از این منظر، آشوب های اخیر به عملیات شبکه های سازمانيافته داخلی شبیه است که میخواهد از بستر فشارهای اقتصادی و نارضایتی مردم استفاده کند ولی از حمایت فعال مردمی برخوردار نیست. اگر غیر از این بود الان شهرهای بزرگ و کوچک ایران به آتشفشانی از تظاهرات چند ده و چند صد هزار نفری تبدیل شده بود».
شهبازی درباره سرنوشت این ناآرامیها ضمن اشاره به اینکه "آشوب های خیابانی اخیر خیلی زود پایان خواهد یافت" توضیح داد: "مگر اینکه طراحان و سازماندهندگان خارجی این آشوبها طرح های تکمیلی اجرا کنند، مانند آشوب های قومی تجزیهطلبانه در مناطق مرزی و عملیات گسترده تروریستی و اقداماتی از این دست که می تواند مدتی فضا را امنیتی کند".
او در خصوص راه حل خروج از این وضعیت اظهار داشت: "آشوبهای شهری باید مهار شود. راهکارها همان است که پلیس ضد شورش و دستگاههای باتجربه امنیتی در همه جای دنیا در مواجهه با این قبیل آشوبها به کار میگیرند. بعداً میتوان درباره علل اطلاعاتی و بسترهای اجتماعی و فرهنگی که سبب جلب بخشی از نوجوانان و جوانان به این آشوبها شده تحقیق و تحلیل کرد".
وی در پاسخ به پرسش خبرنگار آناتولی مبنی بر عملکرد حاکمیت در مواجهه با این ناآرامی ها با تأکید بر اینکه "این آشوبها برای من غیرمنتظره نبود" اظهار داشت:
«با توجه به رفتار هماهنگ دولت های سعودی و ترامپ و نتانیاهو و فشارهای فزاینده اقتصادی بر مردم و شکاف فرهنگی ایجاد شده میان بخش قابل اعتنایی از نوجوانان و جوانان با نسل های قبل، آن را پیشبینی می کردم. ولی تصور می کنم دستگاه های اطلاعاتی و امنیتی ایران در ابتدا غافلگیر شدند. ولی در مجموع پلیس پخته و سنجیده و با خویشتنداری در قبال نوجوانان و جوانان عمل کرد. در مورد حوادث چند شهر کوچک که به خشونت و قتل انجامید، باید جداگانه تحقیق و بررسی و علل آن شناخته شود.
ایران کشوری قدرتمند و باثبات است. در آینده به عنوان «آشوبهای سال 1396 ایران» (2017- 2018) ثبت خواهد شد و هر کسی تحلیل خود را ارائه خواهد داد. گروهی فقط بر بسترهای اجتماعی و اقتصادی و فرهنگی تأکید خواهند کرد، گروهی ماجرا را پروژه سرویسهای اطلاعاتی معین (به طور مشخص طرح مشترک دولتهای سعودی و ترامپ و نتانیاهو) خواهند دید و گروهی با ترکیبی از هر دو نگاه تحلیل خواهند کرد. شخصاً امیدوارم این حادثه تلنگری باشد که سبب بازنگری در برخی سیاستهای اشتباه و تحقق اصلاحات جدی شود.
شورشهای شهری در جهان و در ایران کم سابقه و عجیب نیست. پس از انقلاب 1979 نیز موارد متعددی در ایران بوده و اصلاً پدیده جدیدی نیست. ولی پروژه سنگین سرویس های اطلاعاتی خارجی، که به نظر می رسد پول زیادی صرف آن شده، از طریق شبکه های سازمان یافته ایرانی، این حادثه را مهم و قابل تأمل می کند.»
