06 سپتامبر 2025•بهروزرسانی: 09 سپتامبر 2025
سودان/ احمد سطی، گوکخان کاواک/ خبرگزاری آنادولو
بنیاد معارف ترکیه (TMV) با مدارس بینالمللی خود در موگادیشو و هرجیسا، نقش کلیدی در تربیت نسلهای آینده سومالی ایفا میکند. از نوامبر ۲۰۱۶ تاکنون، مدارس این بنیاد بیش از ۱۰۰۰ دانشآموز فارغالتحصیل کردهاند و با ارائه آموزش چندزبانه و باکیفیت، به جریان معکوس فرار مغزها در سومالی کمک میکنند.
سلجوق باش، نماینده بنیاد معارف ترکیه در سومالی، و محمود محمد شیخ علی، مدیر منابع انسانی و روابط خارجی مدرسه سومالی، در گفتوگو با خبرنگاران خبرگزاری آناتولی، جزئیات فعالیتهای این مدرسه را تشریح کردند.
باش توضیح داد که بنیاد معارف ترکیه در موگادیشو دو پردیس و در هرجیسا یک پردیس دارد. او تأکید کرد که هدف این بنیاد تربیت افراد بااخلاق است و برنامههای منحصربهفرد، کتابهای درسی و مواد آموزشی را در تمام سطوح آموزشی از پیشدبستانی تا آموزش عالی، آموزش فنی و حرفهای و خدمات خوابگاهی ارائه میدهد. این بنیاد در حال حاضر بیش از 68 هزار دانشآموز را در 517 مؤسسه آموزشی در 55 کشور تحت پوشش قرار داده است.
باش همچنین اشاره کرد که این بنیاد از طریق مراکز مطالعات ترکیه در دانشگاهها، زبان و فرهنگ ترکی را ترویج میدهد. بنیاد آموزش ترکیه فعالیتهای آموزشی خود را در سومالی از نوامبر 2016 آغاز کرد و از آن زمان به تنها مدرسه بینالمللی معتبر این کشور توسط OxfordAQA تبدیل شده است.
او گفت: «مدرسه بینالمللی معارف تنها مدرسه معتبر بینالمللی در سومالی است که آزمونهای IGCSE و A-Level را ارائه میدهد. دانشآموزان سومالی دیگر نیازی ندارند برای شرکت در این آزمونها به خارج از کشور یا کشورهای همسایه سفر کنند؛ آنها میتوانند این آزمونها را در مدرسه ما بدهند».
از سال 2016 تاکنون، بنیاد معارف ترکیه بیش از هزار دانشآموز را فارغالتحصیل کرده است که 80 درصد آنها تحصیلات دانشگاهی خود را در ترکیه ادامه دادهاند. پس از اتمام تحصیلات، بسیاری از این فارغالتحصیلان به سومالی بازگشتهاند و در بخشهای مختلف، از جمله دولت و پارلمان، مشغول به کار شدهاند.
محمود محمد شیخ علی، که از دانشگاه سوچو امام در ترکیه در رشته مدیریت دولتی فارغالتحصیل شده است، پس از اتمام دوره کارشناسی ارشد خود در سال 2019 به سومالی بازگشت.
علی تأکید کرد که دلیل اصلی بازگشت او به کشورش، انتقال آموزش باکیفیتی است که در ترکیه دریافت کرده بود. او گفت: «رفتن به اروپا خوب است، اما آنها کشورهای خود را به آن سطح رساندهاند. ما قصد داریم آموزش باکیفیتی که دریافت کردهایم را به سومالی بیاوریم و کشورمان را به جایگاهی قابل تحسین برسانیم».
مدارس معارف دانشآموزان را از طریق آزمونهای ورودی پذیرش میکنند و به فرزندان شهدا، دانشآموزان موفق در آزمونهای انتقال به دبیرستان و افراد نیازمند، از جمله پناهندگان، بورسیه تحصیلی ارائه میدهند.
علی خاطرنشان کرد که دیدگاه و تخیل دانشآموزان با شروع تحصیل در مدارس معارف گسترش مییابد. پس از اتمام دورههای کارشناسی و کارشناسی ارشد در ترکیه و بازگشت به سومالی، این دانشآموزان اکنون زندگی بهتری دارند و دیگران را نیز به این کار تشویق میکنند.
دانشآموزان مدارس معارف از برنامههای درسی بینالمللی و ملی پیروی میکنند. در سال تحصیلی 2024-2025، یکی از دانشآموزان معارف در آزمون ملی رتبه دوم منطقهای و هشتم کشوری را کسب کرد.
علی در پایان گفت: «به لطف مدارس معارف، سومالی شاهد جریان معکوس فرار مغزها است. ما آموزش سنتی و مدرن را همراه با آموزش چندزبانه به زبانهای سومالیایی، انگلیسی، ترکی و عربی ارائه میدهیم تا دانشآموزان را به افرادی مجهز و توانمند تبدیل کنیم.»
