Uzaktan yönetilebilir ve kontrol edilebilir iş makineleri ve iş alanları oluşturmak için Teknopark Ankara’da kurulan DTS PRO Teknoloji, geliştirdiği yazılım ve donanımlarla tüm iş makinelerinin uzaktan izlenebilir ve yönetilebilir hale getiriyor.
Sensörler, kameralar, iletişim modülleri (Wi-Fi, 5G veya uydu alıcıları), kontrol ünitesi ve tüm bunları koordine eden yazılım desteği ile iş makineleri remote (görüş içi yakın mesafeden uzaktan kumandayla kontrol) ya da tele-remote (görüş ötesinde uzun mesafeden kontrol) şekilde kullanabiliyor.
Operatör, remote kontrolde güvenli bir mesafeden konsol yardımıyla makineyi görerek kumanda ediyor. Tele-remote uygulamasında ise simülatör benzeri kabinden operatör, sanki makinenin içinde gibi kullanım gerçekleştirebiliyor.
DTS PRO Teknoloji Genel Müdürü Serat Deniz, AA muhabirine yaptığı açıklamada, 2022 yılında 3 ortakla kurdukları firmanın endüstriyel alanda madencilik ve inşaat sektöründeki uzaktan kumandalı ve otonom uygulamalara yönelik çalıştığını söyledi.
Deniz, bu çabalar sonunda geliştirdikleri "IoT Box" ve uzaktan kumandaların dünya üzerine sınıfının en iyilerinden olduğunu ifade etti.
Bu makinelere ihtiyaç duyulan işlerde personel bulmanın ve operasyonları yönetmenin çok zor olduğunu vurgulayan Deniz, otonom davranışlarla personelin daha verimli kullanılmasının, iş makinelerinin iş akışına ve iş akdine uygun şekilde yönetilmesinin mümkün olduğunu ifade etti. Geliştirdikleri çözüme ilişkin bilgiler veren Deniz, şöyle konuştu:
"150 kilometrelik yolda çalışan kamyona bir personel bağlayarak kullandırmaktansa insan kaynağını daha güvenli ve sağlıklı bir yerde kullanıp o işin makine tarafından yapılmasını sağlamayı amaçlıyoruz. İnsanları yer altındaki tünellere indirmek yerine kamyonları ve iş makinesini uzaktan yönetiyoruz ya da otonom eylem planı oluşturuyoruz. Personeli güvenli bölgelerde tutarak operasyondan ve işin doğasından kaynaklanabilecek zararların önüne geçmekteyiz. Hem operasyonların sağlıklı şekilde gerçekleştirilebilmesini sağlamakta hem de insanların zarar görmesini engellemekteyiz.
Yeraltı ya da yerüstü maden ve inşaat sahasında personeli riskli bölgeye götürmek, personelin sağlıklı çalışması adına operasyon bölgesinde tedbirler almak operasyonu yavaşlattığı gibi operasyonun verimliliğini de etkilemektedir. Önce insan mottosu ile personeli tamamen güvenli bölgelere çekerek çalıştırmak operasyonlarınızı daha doğru planlamanızı sağlar, zaman kayıplarının önüne geçilir. Bu hem ekonomik hem insan sağlığı açısından çok büyük getirilere sahip."
Her makine üreticisinin kendine ait otonom davranışlar geliştirdiğine dikkati çeken Deniz, bir otonom sistem alındığında ise bir şekilde buna mecbur kalındığını söyledi. Serat Deniz, "Bizim yaptığımız çözüm biraz daha farklı. Her makine için çalışabilen, her makineyi yönetebilecek bir yapı üzerine çalışıyoruz. Bu sayede yönetim ve planlaması işletmenin elinde olan bir yapı kuruyoruz. İşletmelerin elinde farklı farklı firmaların makineleri de bulunabiliyor. Çözümümüzü 100'den farklı marka ve modelin datasını yönetebilmek üzerine kurduk. Yani marka ve model bağımsız uzaktan kumanda ve otonom davranışlar geliştiriyoruz " dedi.
Geliştirdikleri teknolojinin sahadaki kullanımına ilişkin örnekler veren Deniz, şunları kaydetti:
"Bazı firmalar yer altındaki riskli bölgeye insan sokmak istemiyorlar. Kimi firmalar heyelan bölgelerine, baraj ya da gölet projelerinde tehlikeli bölgelere içinde insan bulunan ekskavatörlerini, cihazlarını yerleştirmek istemiyorlar. İnsan sağlığını riske atabilecek hiçbir operasyonda bulunmak istemiyorlar. Fakat işin doğası gereği bu operasyonların da gerçekleştirilmesi gerekiyor. Bunun yanında yıkımlarda ekskavatör ya da dozerin içerisine insan sokmadan binayı yıkabiliyoruz. Bunu kilometrelerce uzaktan, anten ve haberleşme altyapılarıyla yaklaşık 150-200 kilometre öteden yapabiliyoruz. Her firmanın beklentisi ve davranışları başka. Cihazları uzaktan kumandalı hale getirip otonom çalıştırabildiğimiz için yıkımdan madenciliğe, selden ve orman bölgelerindeki yangınlara kadar geniş bir alanda cihazlarımız kullanılıyor."
Görüş içi ve görüş ötesi uzaktan kumanda uygulamalarının Türkiye'de birçok sahada kullanıldığını bildiren Deniz, kamyon ve araçların otonom kullanımıyla ilgili de büyük bir yatırım sürecinde olduklarını belirtti.
Deniz, "Hedefimiz 2025 sonunda artık bazı işletmelerde kamyon ve diğer cihazları otonom olarak hareket ettirebilmek. Yani içerisinde hiç insan olmadan bir yapay zekayla komutlandırılabilen, önden planlanmış görevleri cihazların yerine getirmesini sağlamaya çalışıyoruz. İşletmelerde eski ve yeni cihazların bir arada olması bir handikap ama bu bir süreç. Yıl sonunda hedefimiz en azından birkaç işletmede bazı kamyon ve cihazların otonom olarak hareket etmesi." dedi.
Bu alanda dünyadaki rakipleriyle teknolojik olarak aynı seviyede olduklarını, bunun bir avantaj ve rekabet kalitesi yarattığını dile getiren Deniz, "Herkesin otonoma baktığı açıdan farklı bir yapı getirdik. Herkes şöyle bakıyor; benim bir markam var ve kendi araçlarımı satmak için bir otonom davranış geliştireyim. Biz ise işletmelere şunu sunuyoruz; hangi marka, model aracınızın olduğunun çok önemi yok, otonomi, yönetim ve planlamasıyla eylem planı size ait olsun diyoruz. İlerde üretici firmalara mecburiyet kalmasın diye böyle bir yapı üzerinde geliştiriyoruz. Bu kapsamda BorusanCAT Sitech ile bir partnerlik yapıyoruz. Bizim dünyaya açılan yüzümüz oluyor. Ürettiğimiz ürünlerin pazarlaması, dünyaya tanıtımında kolaylık elde ediyoruz."
BorusanCAT Sitech İş Geliştirme Lideri Göksel Türkmen de "daha iyi bir dünya için çözüm üretiyoruz" mottosu kapsamında hareket ettiklerini, dijital ve teknolojiyi de bu amaca ulaşmak için bir kolaylaştırıcı olarak kullandıklarını söyledi.
DTS PRO Teknoloji ile yaptıkları iş ortaklığının kendileri için çok kıymetli olduğunu ifade eden Türkmen, tasarımdan başlayarak saha uygulamalarıyla referanslar oluşturmayı hedeflediklerini ve bunu başardıklarını belirtti.
Sektöründe lider firmalara bu anlamda danışmanlık hizmetleri vermeye başladıklarını anlatan Türkmen, "Özellikle IoT (nesnelerin interneti) ile data yönetimi, tele-remote ile yarı otonom yönetim konularında ilk teslimatlarımızı yapıyoruz. Şu ana kadar gelen tepkiler bizi gururlandırıyor." dedi.
Birlikteliklerinin bir satın alma değil iş ortaklığı şeklinde ilerlediğine işaret eden Türkmen, "Çok güzel ürünler ve çözümler gerçekleştirdik. Bundan sonra daha yapacağımız çok şey var. 2025 yılı içerisinde aktif olduğumuz, CAT distribütörlüğü yaptığımız ülkelerden başlayarak tüm dünyaya yerli ve milli çözümlerimizi sunmayı hedefliyoruz." diye konuştu.
İlk teslimatları madencilik sektörüne yönelik yaptıklarını bildiren Türkmen, inşaat sektöründe de sektör lideri firmalarla görüşmelerinin sürdürdüğünü kaydetti.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
