'Parmak izleri' krallığa uzandı

ANKARA - Göksel Yıldırım

Türkiye'de polis ve jandarma teşkilatları tarafından da kullanılan parmak izi tespit sistemi, Güney Asya ülkesi Bhutan Krallığı'na ihraç edildi.

Biyometrik sistem üreticisi Papilon Savunma, Emniyet Genel Müdürlüğü Kriminal Dairesi Parmak ve Avuç İzi Tespit Sistemi, Jandarma Genel Komutanlığı Kriminal Dairesi Parmak ve Avuç İzi Tespit Sistemi ile Göç İdaresi Merkezi Parmak, Avuç ve İris Tabanlı Kişi Tespit Sistemi projeleri sonrasında Bhutan Krallığı Kriminal Polisi Otomatik Parmak İzi ve Avuç İzi Tespit ve Teşhis Sistemi’ni hayata geçirdi.

Bhutan Krallığı Polisi Teşkilatı tarafından geçen yılın başında davet usulü gerçekleştirilen ihale sonrasında finansal ve teknik değerlendirmeler yapıldı. Yaklaşık 1 hafta süren teknik sunum, demo, performans ve doğruluk testlerini başarıyla tamamlayan Papilon Savunma, diğer 3 uluslararası rakibini geride bırakarak projeyi almaya hak kazandı. Üretim süreçleri ve kurulumların tamamlanmasıyla geçen yılın sonunda sistem devreye alındı.

Sistem kurulmadan önce ülke genelinde tüm parmak izleri mürekkep ile kağıda alınıyordu. Parmak izine dayalı herhangi bir otomatik kriminalistik sistem bulunmadığından olay yeri izleri de polis tarafından manuel incelenmekte ve sorgulanmaktaydı.

Dünya genelinde gelişen teknolojilere uyum sağlama ve olayların yüksek doğruluk oranları ile otomatik olarak tespit edilebilmesi ihtiyacı, iş gücü ve zamandan sağlanacak tasarrufla birleştiğinde dönüşüm ihtiyacını da beraberinde getirdi.

Bhutan Krallığı Kriminal Polisi Otomatik Parmak ve Avuç İzi Tespit ve Teşhis Sistemi kapsamına 16 parmak izi alım ve anlık sorgulama istasyonu, parmak izi uzmanları için özel geliştirilmiş olay yeri izlerinin kodlandığı ve mukayeselerin yapıldığı 2 iş istasyonu devreye alındı. Sistemin kapasitesi 1 milyon kişi kaydından (avuç izleri, fotoğraflar, kimlik bilgileri dahil) ve 10 bin olay yeri izinden (parmak ve avuç) oluşuyor. Bu rakamlar Türkiye ile karşılaştırıldığında düşük gibi gözükse de Bhutan Krallığı’nın nüfusunun yaklaşık 750 bin olduğu göz önünde bulundurulduğunda önemli bir kapasiteye karşılık geliyor.

Saha kurulumları devam ederken ülkenin en önemli bölgelerinden Thimphu, Phuntsoling, Gelephu ve Samdrup Jongkhar polis merkezlerinde kullanıcı eğitimleri verildi. Başkent Thimphu’da bulunan Kriminal Daire Başkanlığı’nda devam eden ileri düzey uzman kullanıcı eğitimleri sırasında test-uygulama amaçlı sorgulanan olay yeri izlerinden sistem daha kurulum aşamasındayken gerçek bir olayın çözümü gerçekleştirildi. Böylece yapılan teknolojik yatırımın ülke güvenliğine sağlayacağı katkılar ortaya konulmuş oldu.

Yaklaşık 3 aylık deneyim sürecinde Bhutan polisinden, sistemin performans, hız, kullanım kolaylığı, yüksek doğruluk gibi özellikleri dolayısıyla olumlu geri dönüşler alındı.

Bhutanlı yetkililer, Türkiye’deki Ar-Ge çalışmalarını da dikkate alarak iş birliğini artırma dileklerini iletirken Papilon Savunma da bölgeye yönelik yüz tanıma, fotoğraf sorgulama özellikleriyle hudut kapıları için geliştirilen Biyometrik Entegre Otomatik Geçiş Sistemi (e-gate) konusunda ortak üretim Ar-Ge merkezi açma planını olgunlaştırıyor.

Bu kez arayan krallıktan

Papilon Savunma Proje Yöneticisi Elif Selin Sonek, AA muhabirine yaptığı açıklamada, 2015'te Çukurova Üniversitesi tarafından Adana’da düzenlenen bir sempozyuma Bhutan Krallığı kolluk güçlerinin de davet edildiğini ve bu etkinlik sırasında yetkililerin, Türkiye’de kendilerin tarafından kurulan Otomatik Avuç ve Parmak İzi Teşhis Sistemi ile ilgili bilgi sahibi olduklarını söyledi.

Bir süre sonra "Ben Bhutan Krallığı'ndan arıyorum" şeklinde bir telefon aldıklarını ve yaşadıkları ilk şaşkınlığın ardından sınırları aşan iş ilişkisi geliştirdiklerini ifade eden Sonek, şunları kaydetti:

"O bölgeye daha önce ihracatımız bulunmuyordu ancak bu projenin bizim için bir iyi başlangıç olduğunu düşünüyoruz. Bhutan Polisi, 2018 bütçesine dahil edilmek üzere yine kendi üretimimiz olan yeni mobil istasyonlar ve çeşitli kriminalistik iz inceleme sistemleri ile ilgili şimdiden gerekli çalışmalara başladı. Bunun yanında Bhutan’ın güzel bir referans ve diğer komşu ülkelere kapı olacağını düşünüyoruz. Bir sonraki hedefimiz Nepal ve Bangladeş. Bu proje, sadece ticari bir proje olmanın ötesinde anlamlar taşıyor. Ülke olarak nasıl ki inşaat, gıda, tekstil gibi sektörlerde adımızı duyurma gururunu yaşıyorsak, savunma, güvenlik alanında da ihracat yaparak, yüksek memnuniyet düzeyleri yakalayarak adımızı duyurduğumuz sektörlere bir yenisini eklemek istiyoruz. Devletimizin savunma, güvenlik alanında sektörel olgunluğumuzu arttırmaya yönelik tavsiyeleri de bu yöndedir."