WASHINGTON – ERKAN AVCI
Polisin özellikle siyahilere karşı aşırı güç kullandığı tartışmalarının son yıllarda gündemden düşmediği ABD’de bu yılın geride kalan döneminde 71 siyahi, çeşitli olaylarda polis şiddeti sonucu yaşamını yitirdi.
ABD tarihine damgasını vuran ırkçılığın Barack Obama’nın 2008 yılında başkanlığa seçilmesiyle sona ereceğini ya da azalacağını umanların sayısı oldukça fazlaydı. Buna karşın, sadece son birkaç yılda beyaz polis elinden hayatını kaybeden siyahilerin sayısının yüksek olması nedeniyle Obama’nın ilk siyahi başkan olarak seçilmesinin, ırkçılığın azalmasına yaramadığı yorumları yapılıyor.
Ülkenin önde gelen gazetelerinden Washington Post’un topladığı verilere göre, bu yılın ilk dört ayında Amerikan polisi 71 siyahiyi öldürdü.
Ocak ayında 16 siyahinin polisin elinden yaşamını yitirdiği ülkede şubatta 22, martta 17, nisanda ise şu ana kadar 16 siyahi polislerin hedefi olarak hayatını kaybetti.
Ayrıca, yılın başlangıcından beri öldürülen 305 kişinin yarısından fazlasını etnik azınlıklar oluşturdu.
Ülkede 2015’te de bin 207 kişi polis elinden yaşamını yitirirken, ölenlerin dörtte birinden fazlasını siyahi Amerikalılar oluşturdu.
Polis şiddetine karşı mücadele veren "Polis Tarafından Öldürülenler" adlı sivil toplum kuruluşunun rakamlarına göre, geçen yıl polis tarafından öldürülen bin 207 kişinin 328’i siyahi kökenliydi. Bunlar içinde Latin Amerika kökenlilerin sayısı 171 olurken, kalanını Asya kökenliler, Ortadoğulular ve beyazlar oluşturdu.
ABD’de 2014’te polis şiddeti sonucu yaşamını yitiren siyahilerin sayısı 238 oldu. Bu rakam 2013’te 299 olarak kuruluşun kayıtlarına geçti.
Irkçılık karşıtı Malcolm X Taban Hareketinin polis cinayetleriyle ilgili istatistiklere yer verdiği raporuna göre ise 2012 yılında ABD’de polis, 313 Afrikalı-Amerikalıyı öldürdü. Bir başka deyişle her 28 saatte bir siyahi, polis eliyle öldürüldü.
ABD’de geçen yıl en dikkat çeken olaylardan biri Maryland eyaletinin Baltimore kentinde meydana geldi. 25 yaşındaki siyahi genç Freddie Gray’in polis şiddeti sonucu hayatını kaybetmesi kentte günlerce süren protestolara neden oldu.
Çakı bulundurmaktan 12 Nisan’da gözaltına alınan ve bu sırada yaralanan siyahi genç Gray, kaldırıldığı hastanede bir hafta sonra yaşam mücadelesini kaybetti. Gray’in gözaltına alınma görüntülerinin sosyal medyada geniş şekilde yer almasının ardından Adalet Bakanlığı, siyahi gencin ölümüne ilişkin federal soruşturma başlattı. Gray’in ölümü ülke genelinde günlerce süren protestolara neden oldu. Baltimore’daki protestolarda iş yerlerine zarar verilirken, polis göstericilere biber gazı ve plastik mermiyle müdahale etti.
Görevine yeni başlayan Adalet Bakanı Loretta Lynch, ilk açıklamasını Baltimore’daki olaylar hakkında yapmak zorunda kaldı. Gray’in ölümü geçen yılın en çok konuşulan polis şiddeti örnekleri arasında yer aldı.
Önceki yıla da Ferguson’daki olaylar damgasını vurmuştu. 2014’ün ağustos ayında, Missouri eyaletinin Ferguson kentinde siyahi genç Michael Brown’ın öldürülmesi, ülke genelinde protestolara neden oldu. Brown’ın ellerini kaldırarak teslim olmasına rağmen beyaz polis memuru Darren Wilson tarafından vurularak öldürülmesinin ardından kentte şiddet içeren protestolar başladı. Protestolar hızla ülke çapına yayıldı. Polis memuru Wilson, Kasım 2014’te yerel mahkemelerce açılan soruşturmada büyük jüri tarafından suçsuz bulundu.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
