Çin ile Filipinler arasında Güney Çin Denizi'nde gerilim

Filipinler Silahlı Kuvvetlerinden yapılan açıklamada, Çin savaş gemilerinin, bölgede devriye gezen Filipin gemilerine yönelik agresif ve tehlikeli manevralar yaptığı iddia edildi.

Açıklamada Filipin donanma gemisi "BRP Emilio Jacinto"nun, Filipinler Sahil Güvenliği ile Balıkçılık ve Su Kaynakları Bürosuna bağlı gemilerle bölgede rutin devriye faaliyetini sürdürdüğü sırada "Ciangkay 2" sınıfı iki Çin firkateyni ile bir Çin Sahil Güvenlik gemisi tarafından takip edildiği belirtildi.

Firkateynlerden birinin Filipin savaş gemisini kuyruk bölgesine yaklaşırken, diğerinin purvasından önünü keserek çarpışma tehlikesine yol açtığı ifade edilen açıklamada, Çin Sahil Güvenlik gemisinin de Filipin gemisini bloke etmeye çalıştığı kaydedildi.

Çin tarafı ise olayla ilgili olarak Filipinler'i suçladı. Çin Halk Kurtuluş Ordusu'nun (ÇHKO) Güney Çin Denizi'nin bulunduğu bölgeden sorumlu Güney Cephe Komutanlığı Sözcüsü Tien Cünli, komutanlığa bağlı birliklerin Filipin gemisini takip ettiğini ve karasularına girmesini engellediğini savundu.

Bölgenin Çin'in egemenliğinde olduğunu öne süren Sözcü Tien, Filipin tarafına bölgedeki ihlallerine ve provokasyonlarına son vermesi ve kamuoyunu yanlış yönlendirmemesi çağrısında bulundu.

Scarborough Sığı

Üçgen biçimli, ortasında lagün bulunan bir deniz bendi olan Scarborough Sığı, Güney Çin Denizi'nin doğusunda, Filipinler'in kuzeyindeki Luzon Adası'na 120 deniz mili (222 kilometre) mesafede yer alıyor.

Çinlilerin "Huangyan", Filipinler'in "Panatag" adını verdiği sığlık, son yıllarda iki ülkenin egemenlik iddialarını seyrüsefer faaliyetleriyle sergilediği bir bölge haline geldi.

Bölgede 2012'de Filipinler Sahil Güvenliğinin kaçak avlandıkları gerekçesiyle 8 Çin balıkçı gemisini alıkoyma girişimi, Çin Sahil Güvenliğinin olaya müdahalesiyle iki ülke arasında gerilime dönüşmüş, sürtüşmelerin ardından Çin resifin kontrolünü ele geçirmişti.

Güney Çin Denizi anlaşmazlığı

Güney Çin Denizi, kıyıdaş ülkelerin bağımsızlıklarını kazandığı İkinci Dünya Savaşı sonrasından bu yana bölge ülkeleri arasında egemenlik ihtilaflarının odağında yer alıyor.

Çin, ilk kez 1947'de yayımladığı haritayla Güney Çin Denizi'nin yüzde 80'i üzerinde egemenlik iddiasında bulunurken, yer altı kaynakları açısından zengin bölgede Filipinler'in yanı sıra Vietnam, Brunei ve Malezya da hak iddia ediyor.

Çin'in bölgedeki ihtilaflı adalarda üsler inşa etmesine, askeri unsurlarının yanı sıra sivil gemi filolarıyla varlık göstermesine, bölge ülkeleri ve ABD karşı çıkıyor.

Hollanda'nın Lahey kentindeki Daimi Tahkim Mahkemesi, 2016'da Filipinler'in başvurusuyla verdiği kararda, Çin'in Güney Çin Denizi'nde tek taraflı egemenlik taleplerinin yasal olmadığına hükmetmişti.