BİRLEŞMİŞ MİLLETLER
İsrail'in işgal ettiği Filistin topraklarından çekilmesi ve başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız Filistin devletinin kurulmasını öngören BM Güvenlik Konseyi (BMGK) karar tasarısı bugün oylanıyor.
BM'de Arap ülkelerinin temsilcileri, tasarının oylaması için izlenecek yol haritasının belirlenmesi amacıyla toplandı. Toplantının ardından açıklama yapan Ürdün'ün BM Daimi Temsilcisi Dina Kawar, toplantıda tasarının oylamaya sunulması yönünde karar alındığını söyledi.
Toplantının ardından BMGK üyesi Ürdün, tasarının oylanması için Konsey Başkanlığı'na resmen başvurdu. BM Güvenlik Konseyi Başkanlığı da Konsey üyelerini New York saati ile 17.00'de (TSİ: 24.00) acil toplantıya çağırdı.
Tasarının kabul edilmesi için 15 üyeden 9'unun destek vermesi ve daimi üyeler ABD, Çin, Rusya, Fransa ve İngiltere'den herhangi birisinin veto yetkisini kullanmaması gerekiyor.
ABD'den dün yapılan açıklamada tasarıya destek verilmeyeceği bildirilmişti. ABD'nin tasarıyı veto etmesine kesin gözüyle bakılıyor. İngiltere de bugün tasarıya destek vermeyeceğini duyurdu ancak veto edip etmeyeceğini açıklamadı.
İsrail'in 2017'ye kadar işgal ettiği topraklardan çekilmesi isteniyor
Karar tasarısında, 12 ay içinde kalıcı bir barışa ulaşılması ve İsrail ile Filistin'in demokratik ülkeler olarak yan yana barış içinde yaşamalarının temini isteniyor.
Tasarıda, barış anlaşmasının ardından İsrail'in Haziran 1967'den sonra işgal ettiği topraklardan 2017 sonuna kadar çekilmesi ve bu çekilme ile başkenti Doğu Kudüs olacak Filistin devletinin kurulmasını üçüncü bir tarafın denetlemesi kabul ediliyor.
Gazze'ye ablukanın kaldırılmasının da talep edildiği tasarıda sınır kapıları açılarak Gazze'ye insanların ve eşyaların giriş çıkışlarının normale dönmesi isteniyor.
Tasarıda çözüm bulunması istenen diğer konular arasında İsrail hapishanelerindeki Filistinli tutuklular ve su sorunu da yer alıyor.
Filistinli gruplar tasarının çekilmesini istedi
Filistinli bazı gruplar, BM Güvenlik Konseyi'ne sunulacak Filistin tasarısının, taviz verildiği gerekçesiyle çekilmesi çağrısı yaptı.
Hamas, İslami Cihad Hareketi, Filistin Halk Kurtuluş Cephesi ve Es-Saika örgütlerinin yayınladığı ortak yazılı açıklamada, "BM Güvenlik Konseyi'ne sunulacak Filistin tasarısında, mültecilerin dönüş hakkı, İsrail hapishanelerindeki esirlerin özgürlüğü konuları başta olmak üzere Filistin halkının hakları ve değerlerinden tavizler veriliyor" denildi.
Açıklamada ayrıca "İsrail'in işgal ettiği Filistin topraklarından 2017 sonuna kadar çekilmesinin istendiği tasarı, ABD gözetiminde ikili müzakerelere kapı aralıyor. Bu da yeniden ABD yanlılığı ve müzakereler girdabında devam etmek anlamına geliyor" değerlendirmesinde bulunuldu.
Gazze'deki güvenlik biriminin eski yöneticisi olan ve 2011'de Fetih Hareketi ile ilişiği kesilen Muhammed Dahlan da söz konusu tasarının "tavizlerle" dolu olduğunu savunarak, bunu "Filistin tarihinin kara bir lekesi" olarak nitelendirdi.
Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas'ın, BM'ye sunulacak tasarının hazırlanmasında Fetih Hareketi de dahil Filistinli gruplarla istişare etmediğini savunan Dahlan, şunları kaydetti:
"ABD, bu tasarının hazırlanmasına katkı sağladı. ABD tasarıya aslında karşı çıkmadı sadece İsrail'in güvenlik taleplerine cevap vermediğini belirtti ve tasarının zamanlamasını eleştirdi. BM'ye sunulan karar tasarısında Kudüs, Filistin sınırı ve mültecilerin dönüş hakkına ilişkin büyük ödünler veriliyor."
ABD: Yanlış bir zamanda yanlış bir tasarı
Öte yandan ABD, Filistin tasarısını "yanlış bir zamanda yanlış bir tasarı" olarak değerlendirdi.
Amerikan Dışişleri Bakanlığı sözcülerinden Jeff Rathke, günlük basın brifinginde konunun sorulması üzerine, bu tasarıyı desteklemediklerini belirterek, "Yanlış zamanda yanlış bir tasarı" ifadesini kullandı.
ABD Dışişleri Bakanı John Kerry’nin son iki gündür aralarında Mısır, Suudi Arabistan, Rusya, Fransa, Almanya ve İngiltere’nin de bulunduğu bazı ülkenin dışişleri bakanlarının yanı sıra, Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas ile telefonda görüştüğünü belirten Rathke, "Kerry’nin muhataplarıyla görüşmelerinde, bu tasarının yapıcı olmadığı ve zamanlamanın kötü olduğuna dair geniş bir kabulü sezdiğini" dile getirdi.
Bu tasarıyı desteklemediğinin işaretlerini veren ülkeler olduğunu ifade eden Rathke, ayrıca, aylardır yapıcı ilerlemenin sağlanamadığı bir ortamda tasarının istikrarsızlaştırıcı çabalara yer açacağını söyledi.
Muhabir: Mustafa Keleş - Barışkan Ünal
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
