Fransa'da genel seçimin ilk turu pazar günü yapılacak

Seçimde 6 bin 293 aday milletvekili olmak için yarışacak. İlk turda bir adayın salt çoğunluğu sağlayamadığı sandalyeler için ikinci tur yapılacak.

Seçimlerin 19 Haziran'da düzenlenecek ikinci turuna, yüzde 12,5 ve üzeri oy alan adaylar katılabilecek. Bu turda en fazla oyu alan aday milletvekili seçilecek.

Genel seçimdeki ittifaklar

Geleneksel sağ ve sol partilerin etkisini kaybettiği bir dönemden geçen ülkede, bu yılki genel seçimlerde iki ittifak öne çıkıyor.

Nisan ayındaki cumhurbaşkanı seçiminin ilk turunda 3'üncü olan aşırı solcu Fransa Boyun Eğmeyen Partili (LFİ) Jean-Luc Melenchon'un girişimiyle, "tarihi bir adım" olarak nitelendirilen LFİ, Yeşiller Partisi (EEVL), Sosyalist Partisi (PS) ve Komünist Partisi'ni (PCF) kapsayan "Sosyal ve Ekolojik Yeni Halk Birliği" (Nupes) ittifakı kuruldu.

Nupes ittifakı, mecliste salt çoğunluğu (289 sandalye) alarak, Melenchon'un başbakan olarak atanmasını hedefliyor. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un ise bu ihtimale sıcak bakmadığının sinyallerini verdiği görülüyor.

Nupes'in programında, asgari ücretin bin 500 avroya yükseltilmesi, oy kullanma yaşının 16'ya düşürülmesi, 2030’a kadar karbon gazı salınımının yüzde 65 azaltılması hedefleri bulunuyor.

Macron'un partisi Cumhuriyet Yürüyüşü (LREM) etrafında da Horizons (Ufuklar) ve Demokrasi Hareketi (MoDem) partilerinden oluşan "Birlikte" (Ensemble) adı verilen bir konfederasyon oluşturuldu.

Macron'un siyaseti için önemli bir seçim

İkinci kez cumhurbaşkanı seçilen Macron'un vaatlerini yerine getirebilmesi için, genel seçimlerde mecliste salt çoğunluğu sağlayabilmesi ve hükümeti kurabilmesi büyük önem taşıyor.

Ensemble ittifakı, Macron'un bu hedefe ulaşabilmesi açısından önem taşıyor.

Bazı uzmanlar, genel seçimi iki turlu cumhurbaşkanlığı seçimlerinin üçüncü turu olarak da değerlendiriyor.

Macron, mecliste salt çoğunluğu elde edemeyebilir

Macron'un liderliğindeki ittifakın milletvekili genel seçimlerinde çoğunluğu sağlayıp sağlayamayacağı tartışılırken, son günlerdeki kamu oyu yoklamalarını değerlendiren Fransız basını, ittifakın mecliste çoğunluğu elde edemeyebileceğini yazıyor.

Ipsos-Sopra Steria şirketlerinin 6-7 Haziran'da yaptığı seçim anketine göre, genel seçimlerde Ensemble ittifakı, mecliste 260 ila 300 milletvekili elde edecek.

Nupes'ün 175 ila 215 sandalye, merkez sağdaki Cumhuriyetçiler Partisi (LR), Bağımsızlar ve Demokratlar Birliği (UDI) dahil çeşitli sağ partilerin toplam 35 ila 55 sandalye alması öngörülüyor.

Cumhurbaşkanlığı seçiminde ikinci turda Macron'un rakibi olan aşırı sağcı Marine Le Pen'in de aday olduğu genel seçimlerde, Le Pen'in partisi Ulusal Birlik'in (RN) 20 ila 50 milletvekili çıkaracağı tahmininde bulunuyor.

Anketler, seçmenlerin yüzde 54'ünün sandığa gitmeyeceğini de gösteriyor.

Muhalif başbakan atanabilir

Yarı başkanlık sistemiyle yönetilen Fransa'da cumhurbaşkanı, istediği ismi başbakan seçebiliyor.

Ancak Ensemble ittifakının mecliste salt çoğunluğu sağlayamaması ve muhalefetin çoğunluğa sahip olması durumunda, Cumhurbaşkanı Macron'un muhalefetin temsilcisini başbakan olarak atamaya karar vermesi halinde "kohabitasyon" olarak anılan "birlikte yaşama" dönemi başlatılmış olacak.

5. Cumhuriyet tarihinde 3 kez mecliste partisi salt çoğunluğu sağlayamayan eski Fransa cumhurbaşkanları, meclisin hükümete güvenoyunu vermesi için muhalefetten bir ismi başbakan olarak atamıştı.

"Kohabitasyon"un önüne geçmek adına 2000 yılında referandumla anayasada değişikliğe gidildi ve cumhurbaşkanlığı görev süresi 7 yıldan 5'e indirilerek, milletvekillerinkiyle eşitlendi.

Genel seçimde başarısız olan bakanlar istifa edecek

Fransa Başbakanı Elisabeth Borne'un yanı sıra kabinedeki 14 bakanın aday olduğu genel seçimde, milletvekili seçilemeyen başbakan da dahil bakanların kabineden istifa edecekleri daha önceden belirtilmişti.

Seçimde aday olan diğer isimler arasında eski Fransa Eğitim Bakanı Jean-Michel Blanquer ve aşırı sağcı Eric Zemmour da bulunuyor.

Yurt dışı seçmenin halihazırda oy kullandığı, çoğunlukla Ensemble ve Nupes adaylarını ikinci tura taşıdığı seçimde, bu tablonun yurt içi seçmenler için de geçerli olması muhtemel görülüyor.