Irak'ın yeni Cumhurbaşkanı Salih görevine başladı

BAĞDAT

Irak'ın yeni Cumhurbaşkanı Berhem Salih görevine resmen başladı.

Salih, başkent Bağdat'taki Es-Selam Cumhurbaşkanlığı Sarayı'nda düzenlenen törenle görevi Fuad Masum'dan devraldı.

Kürdistan Yurtseverler Birliği'nin (KYB) adayı olarak yarışa giren Salih, dün mecliste yapılan oylama sonucunda cumhurbaşkanı seçilmişti.

Berhem Salih kimdir?

Irak'ın Süleymaniye kentinde 1960 yılında doğan ve lise eğitimini burada tamamlayan Berhem Salih, ardından İngiltere'ye giderek Cardiff Üniversitesi Mimarlık Fakültesi'nden 1983'te mezun oldu. Liverpool Üniversitesi'nde genel mühendislik üzerine doktorasını tamamlayan Salih, bir dönem Avrupa'daki özel şirketlerde danışman mühendis olarak çalıştı.

KYB ile İngiltere'ye gitmeden önce temas kuran Salih, 80'lerin başından 1992'ye kadar KYB'nin Londra Sorumlusu görevini yürüttü. Irak Kürt Bölgesel Yönetimi'ne (IKBY) 1992'de dönen Salih, aynı yıl KYB'nin Başkanlık Konseyi Üyesi seçildi ve KYB'nin kurucu lideri ve geçen yıl hayatını kaybeden Celal Talabani'nin isteği üzerine partisinin Washington Temsilciliği görevine başladı.

ABD'nin Irak'ı işgal etmesinden önce IKBY'ye dönen Salih, 2001-2004 yıllarında Süleymaniye'de KYB tarafından kurulan idarede başbakanlık makamına denk gelen bir göreve atandı. Salih, Saddam Hüseyin'in devrilmesinden sonra Bağdat'ta İyad Allavi'nin başbakanlığında kurulan geçici hükümette de bir yıl Başbakan Yardımcısı olarak görev yaptı.

2006'da Süleymaniye Amerikan Üniversitesi'ni kuran Salih, halen söz konusu üniversitenin Yönetim Kurulu Başkanlığını yürütüyor.

Berhem Salih, Nuri el-Maliki'nin başbakanlığı döneminde ise 2006-2009 yıllarında yine KYB üzerinden Başbakan Yardımcılığı görevini üstlendi. Bağdat'ta yaklaşık 5 yıl ikamet eden Salih, 2009'dan itibaren 2 yıl süreyle IKBY Başbakanı oldu, 2011'de ise yerini mevcut Başbakan Neçirvan Barzani'ye bıraktı.

Salih, Talabani'nin doğrudan desteği ve seçimlere girmeden KYB'nin 2'nci Genel Sekreteri olarak atandı. Partinin kurucusu ve lideri Talabani'nin 2012 yılında hastalanmasıyla parti içindeki güç dengesi de değişti.

Talabani ailesiyle liderlik mücadelesine giren Salih, 2014'te KYB'nin Irak Cumhurbaşkanlığı için adaylığını koydu, ancak parti onun yerine Fuad Masum'u seçti. Partisinin desteğini alamayan Salih, Eylül 2017'de Demokrasi ve Adalet için Koalisyonu kurduğunu duyurdu. Partisinin 12 Mayıs 2018'de yapılan genel seçimlerde beklediği sonuçları alamaması üzerine Salih, 30 Eylül'deki IKBY milletvekili seçimlerinden çekildiğini açıkladı.

Talabani ailesi, deneyimli ismi Salih'in partisine geri dönmesi için tekrar cumhurbaşkanı adayı göstermeye karar verdi.

Fuad Masum

Salih'in selefi KYB'li Fuad Masum, Irak'ın 7. Cumhurbaşkanıydı. Celal Talabani'nin çocukluk arkadaşı olan Masum, 1938 yılında Erbil'in Koy Sancak ilçesinde doğdu.

Masum, liseden sonra Mısır'a giderek üniversite eğitimini 1958'de Ezher Üniversitesi Din ve Hukuk Fakültesi'nde tamamladı. Fuad Masum, yüksek lisans ve doktora eğitimini de İslam Felsefi alanında yaptı.

Basra'da uzun yıllar akademisyenlik yapan Masum, 24 Temmuz 2014'te Irak Meclisi tarafından cumhurbaşkanı seçilmişti.

Muhabir: Haydar Karaalp