TRABLUS - SAMET DOĞAN
Libya'daki devrim sırasında ülkenin devrik lideri Muammer Kaddafi'ye destek verdikleri için Tuvarga kentinden kaçmak zorunda kalan yaklaşık 42 bin kişi, başkent Trablus ve çeşitli kentlerdeki mülteci kamplarında zor şartlar altında altında yaşıyor.
Mülteci kamplarının yanı sıra yıkık ya da inşaat halindeki binalarda, metruk bölgelerde yaşam mücadelesi veren "Tuvargalılar", evlerine geri dönmek istiyor.
AA muhabirine konuşan Trablus'taki mülteci kampının sorumlusu Hüseyin Heyke, Tuvargalıların Libya gibi bir ülkede yaşadığı dramın insanlık ayıbı olduğunu, bu insanların bir an önce güvenli şekilde yaşadıkları bölgelere gitmelerine izin verilmesi gerektiğini söyledi.
Yakınlarının akıbetini bilmiyorlar
İnsanların kendilerine kötü gözle bakmalarından şikayetçi olan Tuvargalılar, petrol zengini Libya'da insanlık dışı koşullarda yaşadıklarını, bir an önce kendi evlerine dönmeyi beklediklerini belirtiyor.
Çoğunlukla kadın ve çocukların yaşadığı kamplarda, erkeklerin ekseriyetinin savaş sırasında öldüğü, kaybolduğu veya tutuklandığı ifade ediliyor. Birçok aile de erkek yakınlarının yaşayıp yaşamadığını dahi bilmiyor.
Konteynırdan yapılma tek göz odada iki çocuğuyla yaşayan Hac Umbareke Ramazan, iki oğlunun Misrata'da cezaevinde tutuklu olduğunu dile getirerek, "Çocuklarım ne haldeler bilmiyorum, bildiğim bir şey var; o da bir oğlumun tutuklanmadan önce bir bacağını kaybetmiş olduğu. Şimdi ne haldeler bilmiyorum, sağlar mı onu da bilmiyorum. Gardiyanlar, oğullarıma ne olduğunu söylemiyor, görmeme izin vermiyorlar" dedi.
Kamptaki yaşam koşullarına da değinen Ramazan, "Burada güvenlik yok, zaman zaman silahlı kişiler kampı bastığı için zor durumda kalıyoruz" diye konuştu.
Hayriye İmran ise, "Tuvarga'da kimseye zarar vermeden yaşardık, şimdi insan olduğumuzu dahi unuttuk. Çocuklarımız hapislerde ya da hayatlarını kaybettiler. Bizler şimdi mülteci kamplarında yalnız yaşıyoruz" diye konuştu.
Arada 4 yıl geçmesine rağmen topraklarına dönemeyen Tuvargalıların yaşadığı en büyük endişenin, "kendilerini nasıl bir geleceğin beklediğini bilmiyor olmaları" şeklinde ifade ediliyor.
Libya'da 2011 yılında başlayan halk ayaklanması sırasında Tuvargalıların çoğunluğu Kaddafi'nin ordusunda savaşmıştı. Kaddafi'nin Misrata'yı vurmak için Tuvarga'yı kullanması üzerine muhalifler bölgeyi füze yağmuruna tutmuştu. Çatışma döneminde medyanın yayımlandığı görüntülerde Tuvargalılar Kaddafi ordusunda savaşan "zenci askerler" şeklinde nitelendirilmişti. Kaddafi'nin ordusunda görev yapan koyu, esmer tenli olan Tuvargalar, rejim devrildikten sonra bölgeyi terk etmişti.
Tahmini 750 yıl önce Kuzey ve Batı Afrika'dan gelerek Libya'ya kabileler halinde yerleşen Tuvargalılar, Kaddafi devrilmeden önce ülkenin batısında bulunan Misrata'ya 40 kilometre uzaklıktaki Tuvarga'da yaşıyordu.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
