Mursi ilk kez hakim karşısına çıkacak

KAHİRE

Darbe yönetiminin, Mursi'yi yargı karşısına çıkararak "bir dönemi geride bırakma" planlarına karşın, duruşma ve ardından tanık olunacak gelişmelerin, Mısır'da darbe karşıtı direnişe yeni bir ivme kazandırabileceği ifade ediliyor.

Ortadoğu'nun en kalabalık ülkesi Mısır'ın siyasal ve toplumsal dengeleri üzerinde önemli etkileri olması beklenen yargı süreci dünya tarafından da yakından izlenecek.

Anadolu Ajansı, Ortadoğu ve Afrika bölgesinde bulunan ofisleri aracılığıyla diğer ülkelerde Mursi'nin yargılanmasına tepki olarak düzenlenmesi beklenen darbe karşıtı gösterileri de izleyecek.

Davanın ilk duruşması 4 Kasım Pazartesi sabah saatlerinde yapılacak. Mısır makamları, güvenlik gerekçesiyle duruşmanın kesin saatini açıklamadı.

Duruşma yeri Polis Akademisi

Mısır'da darbeyle görevinden uzaklaştırıldıktan sonra ilk kez hakim karşısına çıkarılması beklenen seçilmiş Cumhurbaşkanı Muhammed Mursi'nin duruşmasının, Kahire'nin doğusundaki "Polis Akademisi"nde yapılacağı açıklandı.

Kahire İstinaf Mahkemesi Başkanı Hakim Nebil Salib, konuyla ilgili gazetecilere yaptığı açıklamada, Muhammed Mursi ve 14 kişinin "İttihadiye olayları" diye bilinen konuyla ilgili yargılanacakları davanın ilk duruşmasının yerinin değiştirildiğini söyledi.

Duruşmanın başkent Kahire'nin güneyindeki Tora Hapishanesi yakınlarındaki polis akademisi binasından, kentin doğusundaki Tecemmu el-Hamis bölgesindeki polis akademisi binasına nakledildiğini açıklayan Salib, Adalet Bakanı Adil Abdülhamit'in onayıyla böyle bir karar alındığını kaydetti.

Mahkeme salonuna getirilmeyebilir

Mısır basınında yer alan haberlere göre, Mısır makamlarının güvenlik gerekçesiyle Mursi'yi duruşma salonuna getirmekten vazgeçmesi de ihtimal dahilinde. Bu yönde bir karar alınmaması halinde Mursi, tutuklu bulunduğu yerden askeri helikopterle Polis Akademisi'ne nakledilecek. Mursi, kendisini karşılayan güvenlik güçleri refakatinde mahkeme salonuna getirilecek.

Tora Hapishanesi'nde bulunan diğer sanıklar da mahkeme salonuna yoğun güvenlik eşliğinde getirilecek. Mahkeme salonunun içinde ve dışında güvenlik önlemleri alınacak. Mahkeme heyeti üyelerinin, evlerinden mahkeme salonlarına geliş ve gidişleri güvenlik güçlerinin gözetiminde gerçekleşecek.

Mahkemede hakim karşısına çıkacak isimler şöyle
- Darbeyle görevden uzaklaştırılan Cumhurbaşkanı Muhammed Mursi
- Eski Cumhurbaşkanlığı Özel Kalem Müdür Yardımcısı Esad Muhammed Ahmed Şeyha
- Eski Cumhurbaşkanı Sekreteri Ahmed Muhammed Abdulati
- Cumhurbaşkanlığı Emniyet Müsteşarı Eymen Abdurauf Ala Ahmed (Eymen Hüdhüd)
- Muhammed el-Biltaci - Hürriyet ve Adalet Partisi yürütme kurulu üyesi ve İhvan yöneticilerinden
- Muhammed Hüseyin Aryan - Hürriyet ve Adalet Partisi Başkan Yardımcısı
- Ala Hamza Ala Seyid - Şarkiyye kenti idari müfettişi
- Raza Muhammed Savi - Petrol Mühendisi
- Lemlum Makavi Cuma Afifi - Diplomat
- Abdulhakim İsmail Abdurrahman - Öğretmen
- Hani Seyyid Tevfik Seyyid - İşçi
- Ahmed Mustafa Hüseyin Abdulmuğir - Yönetmen
- Abdurrahman Azuddin Heni - Mısr 25 kanalı muhabiri, Siyasi aktivist
- Cemal Sabır Mustafa - Hazımın hareketi liderlerinden
- Vecdi Abdulhamid Muhammed Ganim - Vaiz ve İhvan üyesi olduğu varsayılıyor

Mursi'nin ailesi duruşmaya katılmayacak

Öte yandan, Mursi'nin eşi Necla tarafından, "Mısır'ın alıkonulan meşru Cumhurbaşkanı'nın sözcüsü" imzasıyla yapılan yazılı açıklamada, "Mursi'nin, Cumhurbaşkanı ve vatandaş olarak tüm haklarının gasp edilmesine rağmen kararlı, darbenin, Mısır halkının iradesine yaptığı gibi, haklarının ve özgürlükerinin tahrif edilmesine rağmen azimli" olduğu ifade edildi.

Açıklamada, Mursi ailesinin "geçersiz" diye niteledikleri mahkemenin ilk duruşmasına katılmayacakları bildirildi.

Ulusal İttifak: Yargılama yasadışı ve geçersiz

Bu arada, Mısır'daki Darbeyi Ret ve Meşruiyete Destek İçin Ulusal İttifak'tan yapılan yazılı açıklamada,  Mursi'nin yargılanmasının yasadışı ve geçersiz olduğu belirtilerek, "Cesaretiniz varsa duruşmayı canlı yayınlayın" çağrısında bulunuldu.

Avukat heyeti Kahire'ye gelecek

Müslüman Kardeşler Teşkilatı (İhvan) Rehberlik Konseyi üyesi İbrahim Münir, aralarında ABD ve İngiltere'den avukatların da bulunduğu 4 kişilik heyetin, Mursi'nin yarın yapılacak duruşmasını izlemek üzere mahkemede hazır bulunacağını söyledi.

El-Vatan Mursi'ye ait olduğu öne sürülen açıklamaları yayınladı

El-Vatan gazetesinde yer alan habere göre darbenin ardından yaklaşık 4 aydır gizli bir yerde tutulan Mursi, sözkonusu görüşmeler sırasında görevden uzaklaştırılmasını "darbe" olarak nitelerken, ABD ve Avrupa Birliği'ne (AB) de sürece müdahil olarak görevine iadesinin sağlanması çağrısında bulunuyor.

Mursi'nin ayrıca, anayasal temeli olmadığı gerekçesiyle cumhurbaşkanlığı için referanduma gidilmesi seçeneğine de karşı çıktığı kaydediliyor. 

Sözkonusu görüşmelerin ses ve video kayıtlarını da gün içinde yayınlayacağını belirten El-Vatan gazetesinin haberinde, Mursi'nin diğer bir siyasi heyetle yaptığı görüşmede ise askeri müdahaleyle ilgili açıklamalarına yer veriliyor. Mursi'nin bu görüşmede, görevden uzaklaştırılmasını "darbe" olarak nitelendirdiği ve kendisinin hala Mısır'ın meşru cumhurbaşkanı olduğunu söylediği aktarılıyor.

Eşref Abdulgaffar: Darbe son nefeslerini veriyor

İhvan Yönetim Kurulu üyesi Eşref Abdulgaffar da "Cumhurbaşkanı Mursi, memurlarından bir kısmı tarafından alıkonulmuş, kaçırılmıştır. Nerede olduğu meçhuldür" dedi.

Abdulgaffar, "Mübarek görevinden feragat ettikten birkaç ay sonra vatandaşların adli makamlara şikayetleri üzerine sıradan bir vatandaş olarak yargılandı. Mursi ise görevinden ayrılmadı, halen meşru devlet başkanıdır. Cumhurbaşkanı insan üstü değildir, elbette yargılanabilir ancak önce millet meclisi konuyu inceleyerek yargılanmasına karar verirse fezleke hazırlar, daha sonra dosya yargıya intikal eder" şeklinde konuştu.

"Cumhurbaşkanının bir an için bile olsa halkın önüne çıkmasından ödleri kopuyor" ifadesini kullanan Abdulgaffar, "Darbe son nefeslerini veriyor, kurtuluş ümidi yok" dedi.

Demati: Duruşmaya "gözlemci" olarak katılacağız

Mısır'da bugün hakim karşısına çıkarılması beklenen Muhammed Mursi'nin Savunma Heyeti Sözcüsü Muhammed ed-Demati, "Mahkemeye katılmamız yargılamanın meşruiyetini kabul ettiğimiz anlamına gelmiyor. Mursi için gözlemci, diğerleri için savunmacı olacağız" dedi.

Uzmanların görüşü

AA'ya konuşan uzmanlar, yargı sürecinin siyasi çözüm çabalarını engelleyeceği ve uzlaşma ihtimalini geciktireceği değerlendirmesinde bulundu. 

Asyut Üniversitesi Siyaset Bilimi Profesörü Abdusselam Nuveyr, "Mursi'nin yargılanması, iki taraf da yanlış bahis oynadıklarını görene kadar (ülkedeki krize) siyasi çözüm bulunmasını erteleyecek" diye konuştu.

Nuveyr şunları söyledi:

"Yönetim, (darbe karşıtı) protestoların devamının ülkeyi daha da kötüye götüreceği, bu durumun halkın protestoculara yönelik öfkesini artırıp, yapıklarının sorumluluğunu üstlenmeye zorlayacağı üzerine bahis oynuyor. Protestocular ise gösterilerin ekonomi ve siyaseti olumsuz etkileyeceği ve mevcut yönetime tepki gösteren kesimi genişleteceği üzerine düşünüyor. İki taraf da hatalı bahis oynuyor."

Tarafların bu tutumlarında ısrarının, Mısır'ı, uluslararası çıkarları aleyhine taviz vermek ve ekonomik kayba uğramak gibi birçok sorunla yüzyüze bırakacağını söyleyen Nuveyr, yargı sürecinin daha fazla kan akmadan tamamlanması gerektiğini belirtti. 

Kahire Üniversitesi Siyaset Bilimi Profesörü Tarık Fehmi de "Yönetimin yargı sürecinde ısrar etmesi 'çatışma yolunu şeçtiği' yani siyasi çözüm kapısını kapattığı ve çözüm bulmaya yönelik girişimleri bilinmeyen bir tarihe attığı mesajı veriyor" dedi.

Siyaset Araştırmacısı Bahaeddin Muhammed ise ülkedeki ihtilafın tarafları olan darbe yönetimi ile Darbeyi Ret ve Meşruiyete Destek için Ulusal İttifak'ın, Mursi'nin yargılanması sürecinde tutumlarını gözden geçireceği tahmininde bulundu. 

Muhammed, önümüzdeki dönemde darbe karşıtı ittifakın, taleplerini aşağı düzeye çekerek, Mursi'nin tekrar yönetime gelmesini istemek yerine, tutuklu Müslüman Kardeşler Teşkilatı (İhvan) liderleri ve üyelerinin serbest bırakılması ve siyasete dönmelerine izin verilmesiyle sınırlı tutacağını savundu. Uluslararası ilişkiler ve siyasi kalkınma konusunda uzman olan Muhammed, mahkeme sürecinin, bugüne kadar güvenlik politikalarında ısrarcı olan darbe yönetimini siyasi çözüm konusunda daha esnek olmaya sevk edeceği öngörüsünde bulundu. 

Muhammed, bu çerçevede, İhvan'ın mevcut yönetici kadrolarının dışarıda bırakılmasına karşın genç İhvan mensuplarının siyasete katılmalarına izin verilmesinin mümkün olabileceğini kaydetti.