İşte özel okulların "yeni standartları"

ANKARA - Yıldız Aktaş/Selma Kasap

Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) tarafından özel öğretim kurumlarına yeni standartlar getirildi. Buna göre, yeni açılacak kurumların incelemelerinde özel okulların grubu, belirlenen fiziki standartlara göre tespit edilecek.

Özel ilkokul, ortaokul ve liselerde müdür odası, öğretmenler odası, öğrenci işleri bürosu, arşiv ve dosya odası, rehberlik ve ölçme-değerlendirme servisi odası, derslikler, kapalı beden eğitimi salonu, kütüphane, teneffüshane, oyun bahçesi, yemek salonu, ibadethane zorunlu olarak bulunacak. Yüzme havuzu ise isteğe bağlı olarak yapılacak.

 Yürürlüğe giren yeni yönergeye göre, oyun bahçeleri okullarda tören yapılmasına uygun, arsa üzerinde okul binasının bulunduğu alan dışında ve genişliği en az 4 metre olacak şekilde oluşturulacaktır.

Aynı binada birden fazla okul açılmak istenmesi halinde her okul için ayrı ayrı dosya hazırlanacak. Özel okullar için yapılacak incelemede ayrıca, Özel Okullar Değerlendirme Yönergesinde belirlenen fiziki standartlara göre grubu tespit edilecek.

Okullarda, anaokulları ve okulların ana sınıfı dersliklerinde bir öğrenci için ayrılan kullanım alanı 1,5 metre kareden, ilkokul, ortaokul ve ortaöğretim okullarının dersliklerinde bir öğrenci için ayrılan kullanım alanı 1,2 metrekareden az olamayacak.

Okullar dışındaki diğer kurumlarda bir öğrenci için ayrılan kullanım alanı teorik dersliklerde 1,2 metrekareden, öğrenci etüt eğitim merkezlerinin uygulama dersliklerinde ise 1,5 metrekareden az olamayacak.

Kurumların bulunduğu binanın bahçe ve bina girişinde merdiven olması halinde bedensel engelli bireyler için rampa, dikey engelli lifti veya güvenlik tedbirleri alınmış benzeri erişim imkanları bulunacak. Engelli rampalarının eğimleri yürürlükteki mevzuata uygun olmak şartıyla en fazla yüzde  6 olacak.

Binanın zemin katının dışında katı bulunan kurumlarda veya binanın zemin katı dışında kurum açılacak binalarda asansör bulunması gerekecek. Asansörün TSE'nin belirlediği standartlara uygun şartları taşıması zorunlu olacak.

Okul binaları Özel Öğretim Kurumları Kanunu ve yönetmelikte belirtilen şartları taşıyacak. İlkokul, ortaokul ve liseler en az öğretim yılı sayısı kadar, mesleki ve teknik liselerde ise her bir meslek alanının öğretim yılı sayısı kadar dersliği bulunan binalarda açılacak. İlkokul, ortaokul ve liselerde bir derslik alanı 20 metrekareden  az olamayacak.

Dönüşüm programına alınan ve mevcut binalarında veya farklı binalarda 2018-2019 eğitim öğretim yılı sonuna kadar anaokulu olarak faaliyetlerini sürdürecek olan kurumlarda ve diğer anaokullarında, müdür odası, okul öncesi eğitim dersliği, yemek odası, tuvalet ve lavaboların yanı sıra isteğe bağlı olarak müdür yardımcısı odası, öğretmenler odası, rehberlik ve ölçme değerlendirme servisi odası, uyku odası, kütüphane, çok amaçlı salon, mutfak, veli görüşme/bekleme odası, drama odası, müzik ve görsel sanatlar dersliği bulunacak.

Oyun bahçesi, dönüşüm programına alınan kurumlar için isteğe bağlı diğer anaokullarında ise zorunlu olacak. Anaokullarında oyun bahçeleri için ayrılan alan her bir öğrenci için en az 1,5 metrekare alan düşecek şekilde olacak. 

Anaokullarında her 30 öğrenci için yaşlarına uygun bir tuvalet ve lavabo yapılacak. Kız ve erkek öğrenciler için okulda düzenlenen lavabo ve tuvaletlerden birer tanesi engelli bireylerin kullanımına uygun şekilde düzenlenecek.

İlkokulların standartları

Daha önceki Yönergede, birlikte değerlendirilen bölümler, yeni Yönergede ilkokul, ortaokul ve liselerde bulunması gereken bölümler şeklinde ayrı ayrı düzenlendi.

Özel okul dönüşüm programına alınan ve mevcut binalarında veya farklı binalarda 2018-2019 eğitim öğretim yılı sonuna kadar ilkokul olarak faaliyetlerini sürdürecek kurumlar ile diğer özel okullara ait ilkokullarda, müdür, müdür yardımcısı odası, öğretmenler odası, öğrenci işleri bürosu, arşiv ve dosya odası, rehberlik ve ölçme-değerlendirme servisi odası, okul öncesi eğitim dersliği, derslikler, kapalı beden eğitimi salonu, çok amaçlı salon, fen bilgisi laboratuvarı, kütüphane, teneffüshane, müzik dersliği, görsel sanatlar dersliği, oyun bahçesi, yemek salonu, mutfak, zümre odası,  kantin, yardımcı personel odası, sağlık odası, veli görüşme/bekleme alanı/odası, tuvalet ve lavabolar ibadethane bulunacak.

Bu bölümlerden mevcut özel ilkokullarda müdür odası, öğretmenler odası, öğrenci işleri bürosu, arşiv ve dosya odası, rehberlik ve ölçme-değerlendirme servisi odası, derslikler, kapalı beden eğitimi salonu, kütüphane, teneffüshane, müzik dersliği,  görsel sanatlar dersliği, oyun bahçesi, yemek salonu, tuvalet ve lavabolar ile ibadethane zorunlu olacak. Yüzme havuzuyla birlikte diğer bölümler ise isteğe bağlı olarak kurulacak.

Dönüşüm programına alınan ve mevcut binalarında veya farklı binalarda 2018-2019 eğitim öğretim yılı sonuna kadar ilkokul olarak faaliyetlerini sürdürecek kurumlarda ise müdür odası, öğretmenler odası, arşiv ve dosya odası, rehberlik ve ölçme-değerlendirme servisi odası, derslikler, kapalı beden eğitimi salonu, kütüphane, teneffüshane, müzik dersliği, görsel sanatlar dersliği ve ibadethane zorunlu olacak.

Dönüşüm ilkokullarında, mevcut okullarda zorunlu olan öğrenci işleri bürosu, oyun bahçesi, okul öncesi eğitim dersliği, yemek salonu isteğe bağlı kurulacak.

Dönüşüm programı kapsamı dışındaki özel ilkokullarda aynı binada veya kampüste bulunan okullar, sağlık odası, veli görüşme/bekleme alanı/odası, ibadethane, asansör, çok amaçlı salon, yemek salonu, kapalı beden eğitimi salonu ve kütüphaneyi ortak kullanabilecek.

İlkokullarda genel kontenjan tespit edilirken tuvalet ve lavaboların sayısı ile laboratuvar, müzik ve görsel sanatlar dersliği alanlarının en düşük olanının kontenjanı esas alınacak.

Ortaokulların standartları

Dönüşüm programındaki ve mevcut ortaokullarda, ilkokullarda öngörülen bölümlere ek olarak; bilişim teknolojileri ve yazılım dersliği, teknoloji tasarım dersliğinin kurulması da zorunlu alanlar olarak eklendi. Mevcut okullarda isteğe bağlı yüzme havuzu da bulunabilecek.

Dönüşüm programı kapsamı dışındaki ortaokullarda, aynı binada veya kampüste bulunan her düzeydeki bütün okullarda sağlık odası, veli görüşme/bekleme alanı/odası, ibadethane, asansör, çok amaçlı salon, yemek salonu, kapalı beden eğitimi salonu ve kütüphaneyi ortak kullanabilecek. Ortaöğretim okullarında biyoloji laboratuvarı ile ortaokulun fen laboratuarı da ortak kullanılabilecek.

Genel kontenjan tespit edilirken tuvalet ve lavaboların sayısı ile laboratuvar,  teknoloji ve tasarım müzik, görsel sanatlar, bilişim teknolojileri ve yazılım dersliği alanlarının en düşük olanının kontenjanı esas alınacak.

Liselerin standartları

Mevcut özel liselerde ise müdür, öğretmenler odası, öğrenci işleri bürosu, arşiv ve dosya odası, rehberlik ve ölçme-değerlendirme servisi odası, derslikler, kapalı beden eğitimi salonu, laboratuvarlar, bilişim teknolojileri dersliği, kütüphane, teneffüshane, müzik dersliği, görsel sanatlar dersliği, oyun bahçesi, uygulama atölyesi (meslek lisesi), yemek salonu,  ibadethane, tuvalet ve lavabolar zorunlu olacak. Müdür yardımcısı odası, büro hizmetleri odası, okul öncesi eğitim dersliği, çok amaçlı salon, mutfak, zümre odası, kantin, yardımcı personel odası, sağlık odası, veli görüşme/bekleme alanı/odası, yüzme havuzu ise isteğe bağlı bulunacak.

İbadethane ortak kullanılabilinecek

Aynı binada bulunan ortaokul ile ortaöğretim okulu veya ortaöğretim okulları; sağlık odası, veli görüşme/bekleme alanı/odası, ibadethane, çok amaçlı salon, asansör, yemek salonu, kapalı beden eğitimi salonu ve kütüphaneyi ortak kullanabilecek. Aynı kampüste bulunan her düzeydeki tüm okullar ibadethane, kapalı beden eğitimi salonu ve yemek salonunu ortak kullanabilecek. Ortaöğretim okullarının biyoloji laboratuvarı ile ortaokulun fen bilgisi laboratuvarı da ortak kullanılabilecek.

Aynı binada veya kampüste bulunan diğer ortaöğretim kurumları; rehberlik ve ölçme-değerlendirme servisi odasını, müzik dersliğini, görsel sanatlar dersliğini, öğretmenler odasını, arşiv ve dosya odasını, fizik, kimya ve biyoloji laboratuvarını, tuvaletleri, oyun bahçesini ortak kullanabilecek.

 Genel kontenjan tespit edilirken tuvalet ve lavaboların sayıları ile laboratuvarlar, uygulama atölyesi, oyun bahçesi, müzik ve görsel sanatlar dersliği alanlarının en düşük olanının kontenjanı esas alınacak.

Yatılı liselerde kız ve erkek öğrenciler için ayrı ayrı binalarda yatakhane düzenlenebilecek.

Temel liselerde

Dershanelerden özel okula dönüşecek okullardan temel lise olacaklara ilişkin standartlara da yönergede yer verildi. Buna göre, temel liselerde mevcut özel liselerde zorunlu olan oyun bahçesi, bilişim teknolojileri dersliği ve yemek salonu bulunması isteğe bağlı olacak.

Temel liselerde genel kontenjan tespit edilirken tuvalet ve lavaboların sayıları ile laboratuvarlar, müzik ve görsel sanatlar dersliği alanlarının en düşük olanının kontenjanı esas alınacak. İkili öğretim yapacak temel liselerde bu yönergeye göre belirlenen kontenjanın iki katı kurum kontenjanı olarak belirlenecek.

Her kurs için en az bir uygulama dersliği

Yönergede MEB'e bağlı olarak hizmet veren çeşitli kurslara ilişkin de bazı düzenlemeler yapıldı. Buna göre, her bir kurs grubu için en az bir uygulama dersliği düzenlenecek. Diğer kurslar için mesleki alanlar dikkate alınarak her alan için bir uygulama dersliğinin kurulması istenecek. Bir uygulama dersliğinde en fazla beş program uygulanacak.

Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri ise bahçesi bulunan ve müstakil binalarda açılacak. Bu merkezlerde binaya verilecek toplam öğrenci kontenjanı ile orantılı büyüklükte oyun bahçesi bulunması gerekecek. Bahçe alanı, her bir birey için en az 1,5 metre kare alan düşecek şekilde olacak.

Özel öğrenci etüt eğitim merkezlerinde bulunması gereken bölümlerle ilgili de yeni bir düzenleme getirildi. Yeni düzenlemeyle, bu merkezlerde en az üç dersliğin bulunması ve her bir dersliğin en az 20 metre kareden oluşması koşulu getirildi. Ayrıca bu merkezlerde en az iki uygulama dersliğinin düzenlenmesi zorunlu hale geldi. Öğrenci sayısının 90'dan fazla olması halinde sonraki her 30 öğrenci için bir uygulama dersliği daha düzenlenecek. Uygulama derslikleri izin alınan alan ve amaç dışında kullanılamayacak.

Zorunlu iki uygulama dersliği bulunanlar ayrıca, uygulama dersliğinde yapılamayan yüzme, basketbol, futbol ve benzeri spor alanlarından en az biri ile en az bir yıl süreli imzalanan protokolle yapılacak. Kurum kontenjanı teorik derslikler dikkate alınarak hesaplanacak.