Karadeniz'in hırçın dalgaları enerjiye dönüşecek

TRABZON-Hakan Burak Altunöz

Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümünce hazırlanan "Dalgadan Enerjiye" adlı proje kapsamında, Karadeniz sahiline yapılacak türbin-jeneratör sistemleri sayesinde elektrik enerjisi üretilmesi hedefleniyor.

DOKAP Bölgesi Üniversiteler Birliğince, bünyesindeki 9 devlet ve 1 vakıf üniversitesiyle bir süre önce düzenlenen çalıştay ile 13 ortak proje geliştirildi. Kalkınma Bakanlığı uzmanları tarafından çeşitli inceleme ve düzenlemelerin ardından bu projelerden 9'unun desteklenmesine karar verildi.

Karadeniz Teknik Üniversitesinin yenilenebilir enerji başlığı konusunda hazırladığı ve denizdeki dalgalardan elektrik enerjisi elde edecek "Dalgadan Enerjiye" başlıklı projenin hayata geçirilmesi için 1 milyon 350 bin lira bütçe tahsis edildi.

KTÜ Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölüm Başkanı ve proje sorumlusu Prof. Dr. İsmail Hakkı Altaş, AA muhabirine yaptığı açıklamada, başlama aşamasına gelen projede ana fikrin, Karadeniz sahillerinde yer alan çok sayıdaki balıkçı barınakları ve dalga kıranlardan çıktığını söyledi.

Karadeniz Sahil Yolu'nun bitmesinin ardından çok sayıda dalga kıran yapıldığına işaret eden Altaş, "Bunun yanı sıra balıkçı barınaklarının sırt kısımları ile dalga kıranların uç kısmına baktığımızda çok yüksek olmayan ama süresi uzun dalgaların olduğunu gözlemledik. 'Bu dalgaları biz elektrik enerjisine dönüştürebilir miyiz' düşüncesinden hareketle projeler geliştirdik." diye konuştu.

Altaş, geliştirdikleri çalışmaları bilgisayar ortamında tasarladıklarını belirterek, bir balıkçı barınağının sırt kısmına yerleştirilecek dalga enerji sistemi sayesinde elektrik enerjisinin depolanarak kullanılabileceğini vurguladı.

"Bu süreçte iki doktora tezi tamamladık"

Elektrik enerjisinin üretilmesinin yeterli olmadığını, kullanılacağı cihazlar için yeterli gerilimi sağlaması gerektiğine dikkati çeken Altaş, şöyle devam etti:

"Bunun, bir balıkçı kulübesinde olabilecek elektrikli cihazları göz önüne alarak çalışmasını yaptık çünkü ev ve iş yerlerimizde kullandığımız elektrikli cihazların belirli çalışma gerilim değerleri ve frekansları bulunuyor. Dolayısıyla deniz dalgasından üretilecek enerjinin de bu standartlara uygun olması gerekiyor. Biz mühendisler olarak bununla ilgili geliştirmeler yaptık. Bu süreçte iki doktora tezi tamamladık. Tezlerden birinde deniz dalgalarının düzenli hareket ettiği ve belirli periyotlarla gelip gittiğine yönelik bir çalışma yaptık. Bunu laboratuvar ortamında gerçekleştirdik ve elektrik enerjisi elde ettik."

Altaş, ikinci tezde ise düzensiz dalga durumunu göz önüne aldıklarını anlatarak, "Yani rastgele gelen deniz dalgaları göz önüne alındığında her ikisinde de başarılı sonuç aldık. Bunların sonucunda deniz dalgasından enerji üretebiliriz ve bununla da elektrikli cihazları besleyebiliriz." dedi.