Zlatan Kapic
05 Август 2026•Ажурирано: 05 Август 2026
Хрватскиот претседател Зоран Милановиќ денес предупреди дека вооружувањето на Србија претставува регионален безбедносен предизвик, додавајќи дека Хрватска не треба да реагира на секоја вербална провокација, но мора внимателно да ги следи воените случувања што можат да влијаат врз нејзината безбедност, јавува Анадолу.
Говорејќи на одбележувањето на 31-годишнината од воено-полициската операција „Бура“ во Книн, Милановиќ изјави дека Хрватска ја добила војната, додавајќи дека од Србија, како што рече, континуирано доаѓаат пораки дека „Бура“ никогаш повеќе нема да се повтори.
На централната церемонија говор одржа и хрватскиот премиер Андреј Пленковиќ, кој оцени дека операцијата имала клучна улога во завршувањето на војната во регионот и случувањата во Босна и Херцеговина.
„Го спаси Бихаќ од заканувачка хуманитарна катастрофа, го промени односот на силите во Босна и Херцеговина и го отвори патот кон мирот и Дејтонскиот мировен договор“, рече Пленковиќ.
Тој се осврна и на прашањето за исчезнатите хрватски бранители, наведувајќи дека тие се жртви на режимот на поранешниот српски претседател Слободан Милошевиќ.
Одбележувањето во Книн се одржа во присуство на државниот врв и со воена церемонија, која вклучуваше приказ на способностите на хрватската војска, прелети на борбени авиони „Рафал“ и воени хеликоптери.
Хрватскиот министер за одбрана Иван Анушиќ изјави дека меѓу присутните преовладува чувството на гордост поради, како што рече, победата во војната и создавањето на независна држава.
Операцијата „Бура“ започна на 4 август 1995 година во раните утрински часови, а хрватските сили во рок од 84 часа воспоставија контрола врз териториите што претходно не беа под надлежност на властите во Загреб, со што, според официјалниот став на Хрватска, беа воспоставени меѓународно признатите граници и создадени услови за подоцнежната мирна реинтеграција на Источна Славонија.
Во текот на операцијата беа преземени околу 11.400 квадратни километри територија, што претставува повеќе од 14 проценти од вкупната површина на Хрватска, а во акцијата учествуваа околу 200.000 припадници на војската и полицијата. Според хрватските податоци, загинале 242 војници, додека две лица сè уште се водат како исчезнати.
Од друга страна, во Србија и во ентитетот Република Српска операцијата често се опишува како најголемо етничко чистење по Втората светска војна, а на овој датум се одбележува и сеќавањето на егзодусот на српското население.
Според податоците на организациите што ги документираат воените жртви, за време и по операцијата биле убиени повеќе стотици цивили, биле уништени десетици илјади објекти, а се проценува дека околу 200.000 граѓани од српска националност ја напуштиле Хрватска, при што помал дел подоцна се вратиле.
Податоците на Српскиот народен совет наведуваат дека повеќе од 200.000 Срби биле протерани, а речиси 2.000 лица биле убиени за време и по операцијата.
Прашањето за „Бура“ и натаму останува едно од најчувствителните во регионалните односи, со различни толкувања на настаните и нивните последици.