АНКАРА
Турскиот министер за надворешни работи, Мевлут Чавушоглу, коментирајќи го сегашниот пораст на тензиите на Балканот, рече дека Турција нема да дозволи регионот да се врати во деведесеттите години од минатиот век, јавува Агенција Анадолија (AA).
„За жал, тензиите се во пораст, првенствено во Босна и Херцеговина. Турција е меѓу водечките земји кои можат да преговараат со сите страни во БиХ, Србија и Косово. Ќе продолжиме со разговорите со сите и со нашата конструктивна улога во смирувањето на тензиите“, рече Чавушоглу во Анкара.
- Прва средба на специјалните пратеници на Турција и Ерменија во Москва
Во своето обраќање пред новинарите, Чавушоглу ја анализираше надворешнополитичката сцена во 2021 година и го коментираше процесот на воспоставување директни контакти меѓу Турција и Ерменија преку неодамна назначените специјални пратеници на двете земји.
Говорејќи на евалуацијата на турската надворешна политика кон крајот на годината, Чавушоглу рече дека специјалните претставници на секоја земја прво треба да разговараат по телефон и да одлучат за датумот и местото на средбата.
„Нашиот впечаток е дека првиот состанок ќе се одржи во Москва, како што посакува Ерменија. Освен првиот состанок, сакаме и директно да се одржи комуникација... Заемно назначивме специјални претставници да зборуваат директно“, рече Чавушоглу.
Тој рече дека треба да се постави мапа за патот за нормализирање на односите, додавајќи дека тоа ќе биде на агендата на првиот состанок.
Истакнувајќи дека наскоро ќе започнат чартер летовите меѓу Турција и Ерменија, Чавушоглу повтори дека Турција ги продолжува дискусиите за нормализација, во консултација и координација со Азербејџан.
„Реториката на Ерменија досега беше позитивна“, рече Чавушоглу, додавајќи дека и Турција сака да дејствува.
Цитирајќи ги обидите на Турција и Ерменија за нормализирање на односите во 2009 година, Чавушоглу рече дека иако овој претходен обид бил спроведен со „добра волја“, новиот процес е посебен.
„Во рамките на овој процес, мора да се преземат нови чекори за нормализирање на односите. Ова ќе биде важно за стабилноста, мирот и просперитетот на Кавказ“, рече тој.
На 15 декември, Турција го назначи Сердар Килич, поранешниот амбасадор во САД, за свој специјален пратеник за да разговара за чекорите за нормализација со Ерменија. Три дена подоцна, Ерменија за свој специјален претставник за дијалог со Турција го назначи Рубен Рубинјан, заменик-претседателот на Националното собрание.
- ЕУ ги избегнува средбите и не го исполнува ветеното
Коментирајќи ги односите меѓу Турција и Европската Унија, Чавушоглу рече дека ЕУ продолжува да губи време не исполнувајќи ги дадените ветувања во врска со воспоставувањето визна либерализација и другите процеси.
Истакнувајќи дека Турција исполнила 68 од вкупно 72 барања во процесот на европска интеграција, Чавушоглу рече дека претходно биле одржани редовни состаноци на кои се разговарало за конкретни чекори напред, а лидерите на ЕУ избегнувале такви состаноци во последните години.
„Тие знаат дека преостанатите критериуми не се тешки и лесно може да се усогласат. Треба да се договорат уште неколку точки, но тие не доаѓаат на состаноците. Тоа им го кажавме на лидерите на ЕУ на последниот состанок“, рече Чавушоглу, додавајќи дека процесот на визна либерализација, ревизија на царинската унија и процесот на интеграција на Турција се блокирани со волјата на една или две членки на ЕУ.
- Кризите во светот продолжуваат
Чавушоглу понатаму рече дека надворешнополитичката агенда оваа година има многу подеми и падови на глобално ниво и укажа на настаните во Авганистан и историските настани во Карабах.
„Продолжуваат кризите во Либија, Сирија, Јемен и Палестина. Продолжува дестабилизацијата во африканските земји како Етиопија, Судан, Мали и Гвинеја, а тензиите растат и на Балканот“, рече Чавушоглу.
Тој рече дека бојното поле за доминација се шири од Азија во Африка и дека Русија, по Сирија, Источниот Медитеран и Либија, сега се обидува да го зголеми своето присуство и во Африка. Тој додаде дека тензиите меѓу Русија и НАТО се на загрижувачко ниво.
„Турција, поради својата позиција и универзалните вредности, беше меѓу главните актери во најважните настани во светот. Преку дипломатски активности ги заштитивме нашите интереси и ја зајакнавме стабилноста во регионот. По победата на Азербејџан во Карабах, Турција започна иницијатива за нормализирање на регионалната соработка на Кавказ“, рече Чавушоглу.
- Зајакнување на стабилноста во регионот со нормализирање на односите
Потсетувајќи дека Турција направила важни чекори кон нормализација на односите со Египет, Чавушоглу рече дека Турција исто така имала и важна улога во настаните во Авганистан и Либија.
„Направивме напредок во многу тешки прашања. Сите знаете за нашите контакти со Обединетите Арапски Емирати, Саудиска Арабија, Бахреин и Египет. Со тоа ги намаливме тензиите низ регионот. Почнаа и одредени контакти со новата израелска влада. Се разбира, ние ги продолжуваме сите овие процеси без да се откажеме од нашите ставови и принципи, вклучително и нашиот претходен став и поддршка за Палестина“, рече Чавушоглу.
Чавушоглу во два наврати во Анкара и Исламабад се состана со привремениот министер за надворешни работи на Авганистан, Емирхан Мутаки, а денеска изјави дека Турција ја следи ситуацијата во Авганистан, особено по прашањето за инклузивноста и правото на девојчињата на образование.
„Преговараме со Катар за да го преземеме управувањето со аеродромот во Кабул. Нашата делегација беше во Кабул во петокот, а за време на викендот продолжија да работат на тоа во Доха“, рече Чавушоглу.
