Али ОЗКОК
Германија и Европската Унија (ЕУ) силно ја искритикуваа Русија поради забраната за емитување на германскиот странски медиум „Дојче Веле“ (Deutsche Welle DW). Овој чекор, велат тие, не е споредлив со претходните германски мерки против РТ ДЕ. Русија поинаку ги гледа работите.
Не само германската Влада, туку и Комисијата на ЕУ е исто така револтирана. На 4 февруари Руската Федерација го информира „Дојче Веле“ дека ќе му биде забрането понатамошно емитување во Русија и дека на неговиот персонал ќе му биде повлечена акредитацијата за новинари. Дополнително, ќе биде спроведена постапка за класифицирање на медиумот како „странски агент“. Уште во 2019 година министерот за надворешни работи, Сергеј Лавров, се спротивстави на таквото барање на Државната дума.
Мариа Захарова, портпаролката на руското Министерство за надворешни работи, ја опиша мерката како симетрична реакција на забраната за емитување на РТ ДЕ во Германија. На почетокот на февруари 2022 година, Комисијата за лиценцирање и надзор на државните органи за медиуми (ZAK) ја оправда забраната за „емитување и дистрибуција на телевизискиот канал РТ ДЕ“ со немањето лиценца од законот за медиуми.
Германската страна се чувствува оправдано во оваа постапка. Од една страна, РТ не аплицира за лиценца според Договорот за државните медиуми во Германија, а од друга страна, на државата не ѝ беше дозволено сама да управува со медиумите или да поседува акции. Ова беше последица на улогата на државните медиуми под нацистичка Германија.
- ДВ во сопственост на СРГ
Факт е дека со ДВ, самата германска држава управува со радиодифузната станица која е во сопственост на Сојузна Република Германија (СРГ), како што „Русија денес“ е во сопственост на руската држава.
Во Германија, сепак, се верува дека двајца луѓе кои ја прават истата работа не мора да го прават истото. Според законот на „Дојче Веле“, известувањето на ДВ, кој беше основан во 1953 година, служи за „овозможување независно формирање мислење“ и не смее „еднострано да поддржува партија или друго политичко здружение, верска заедница, професија или заедница на интереси. Во тој поглед државната сопственост на ДВ е повеќе од формалност, во однос на содржината, неговиот дизајн повеќе личи на оној на јавната радиодифузија во Германија“.
Иако јавната радиодифузија не е директно контролирана од Владата, политичката реалност во Германија покажува дека е силно политизирана, за што сведочи суштината на бројните програми.
- Дома за „статус кво“, во странство: за револуција
Забележливо е и во однос на известувањето на германски јазик на рускиот државен телевизиски канал РТ во Германија и германскиот јавен медиум ДВ во Русија дека тие двајца покажуваат голем интерес за зајакнување на несистемската опозиција.
Додека ДВ посветува многу внимание на луѓето, невладините организации или уметниците, на пример од националистот Алексеј Навални до „Меморијал“, на начин кој се карактеризира со препознатлива симпатија, „РТ Дојч“ (RT Deutsch) им го посветува ова внимание на силите кои од своја страна се стремат кон радикална трансформација на политичките и општествените услови во Германија. Ова е уште една причина зошто некои политичари од левичарската партија и АфД (AfD, кои се експлицитно проруски или ги критикуваат САД, како и демонстрантите, противници на вакцинација, можат да се надеваат на добронамерно покривање на „РТ Дојч“.
Во сопствената земја, чувар на статус кво, во друга гласноговорник на револуционерните критичари на системот: стратешки, нема значајна разлика помеѓу РТ и ДВ, „самоназначениот анти Путин канал“, според уредникот Питер Лимбург.
- Симболично политичко самопотврдување наместо прагматична трезвеност
Едноставно, во контекстот на овој медиумски конфликт е премногу очигледно дека не се работи ниту за формално-правни причини ниту за слободата на медиумите, туку за продолжување на геополитичкиот конфликт во регионот со други средства.
Потегот на германските власти против РТ ДЕ исто така изненади, со оглед на тоа колку Западот, а особено Германија, тврди дека е совесна кога станува збор за наводните или вистинските ограничувања на слободата на медиумите. Во меѓувреме, германските политичари дури размислуваат за укинување на апликацијата за пораки „Телеграм“, поради дозволување на незаконска содржина. Федералниот криминалистички полициски уред (ВКА) формира своја работна група за гонење на кривични дела на „Телеграм“.
Во услови на внатрешната политика, ваква екстремна интервенција беше одбранета со безбедносни грижи за доброто на општеството и борбата против десничарските екстремистички сили. Од друга страна, на пример, кога Турција побара од „Твитер“ да постави огранок во сопствената земја со цел да се преземе законска одговорност пред неколку години, Германија ја осуди наводната „цензура“.
Колку што сателитските канали на англиски или шпански јазик на РТ допираат до публика која се протега многу подалеку од оние групи на населението кои веќе го споделуваат нејзиниот наратив, толку помалку е перципиран сервисот на ДВ на руски јазик надвор од корисниците на руските медиуми кои веќе се класифицираат како припадници на прозападната несистемска опозиција.
Веројатноста дека РТ ДЕ решително ќе влијае на јавното мислење или политичкото мнозинство во Германија е податлива, слично со случајот на програмата на ДВ на руски јазик во Русија. Во однос на содржината, ниту еден канал не нуди изненадувања кои би можеле да ги разнишаат погледите кон светот. Наместо тоа, се чини дека секој е насочен кон потврдување на луѓето во нивниот веќе фиксиран однапред осмислен поглед на светот.
На крајот, сепак, волјата уште еднаш јавно да се наметне надвладеа над трезвениот прагматизам во Германија. Тоа што Русија реагираше со забрана на емитувањето на РТ ДЕ со реципрочни мерки против ДВ не може да биде изненадување на германските власти. Да се биде огорчен од наводното ограничување на слободата на печатот и постојано да се зборува за неважни работи кои наводно го оправдуваат едното, но не и другото, е многу транспарентен маневар.
Авторот е уредник во ТРТ „Дојч“ (TRT Deutsch).
* [Мислењата изнесени во овој текст припаѓаат исклучиво на авторот и нужно не ја одразуваат уредувачката политика на Агенција Анадолија]