АНКАРА
Со оглед на тоа што Турција и Украина ќе одбележат 30 години од дипломатските врски, турскиот претседател Реџеп Таип Ердоган в четврток ќе го посети Киев и ќе потпише неколку договори, соопшти украински дипломат, јавува Агенција Анадолија (АА).
Велејќи дека се подготвуваат за посетата на претседателот Ердоган, украинскиот амбасадор во Турција, Васил Боднар, за АА изјави дека работат на напорна агенда за средбата на двајцата претседатели.
„Подготвуваме и низа договори“, рече тој.
Киев на 3 февруари треба да биде домаќин и на 10. Стратешки совет на високо ниво меѓу Турција и Украина. Шефовите на двете држави се очекува да присуствуваат на настанот, на кој ќе се одбележи и 30-годишнината од односите меѓу нивните земји.
Украина од 1991 година ја прогласи својата независност, а Турција беше прва што го призна нејзиниот статус.
Боднар истакна дека „не постои сомнеж“ оти посетата ќе биде успешна, додавајќи дека ќе дадат сѐ од себе „да додадат вредност на билатералните односи“.
„Во тој поглед работиме на широк спектар на договори. Овие договори ќе обезбедат нашата соработка дополнително да се зајакне и прошири во блиска иднина. Навистина, една од најважните области е зајакнувањето на меѓусебната трговија и развојот на соработката, особено во царинската работа“, рече Боднар.
„Со цел зајакнување на трговските односи, ќе бидат потпишани голем број договори меѓу економиите на двете земји и министерствата за трговија“, рече Боднар, додавајќи дека се очекува да бидат потпишани и договори за образование, култура и одбранбена индустрија за понатамошен развој на соработката меѓу Анкара и Киев.
Велејќи дека се во тек преговори за финализирање на договорот за слободна трговија меѓу Турција и Украина, Боднар истакна: „Според мое мислење, двете страни се многу блиску до потпишување на договорот“.
- Обемот на трговијата е блиску до достигнување од 10 милијарди долари
Разговорите за долгоочекуваниот договор за слободна трговија траат веќе 12 години бидејќи украинската страна првенствено разговара за намалување на царините за себе, според украинскиот дипломат.
И покрај тоа што истакна дека има сериозна разлика во царините на турската граница, Боднар рече дека разговорите продолжуваат и дека нема одреден датум за потпишување на договорот за слободна трговија. Сепак, двете страни „даваат сѐ од себе за да го потпишат договорот за време на посетата на претседателот Ердоган“.
„Ќе потпишеме договор кој ќе биде корисен за деловниот свет на двете земји“, се додава.
Нагласувајќи дека обемот на трговијата меѓу двете земји продолжува да се зголемува, и покрај немањето договор за слободна трговија, Боднар рече дека Турција и Украина достигнале приближно 6 милијарди долари во трговијата со производи/стоки, според податоците за 11 месеци од 2021 година.
Истакнувајќи дека ќе се додадат уште една милијарда американски долари од терцијарниот сектор, тој рече дека обемот на трговијата меѓу Турција и Украина се очекува да достигне над 8 милијарди американски долари, откако ќе се додадат сите бројки од минатогодишните податоци.
„Со ова темпо ќе ја достигнеме целта од 10 милијарди долари што нашите претседатели претходно ја поставија“, додаде тој.
За прашањето на енергијата, Боднар рече: „Русија продолжува да го користи снабдувањето со гас како политичко оружје“.
„Работиме на диверзификација на нашите енергетски резерви, почнувајќи од купување гас од европскиот пазар и барајќи различни перспективи за снабдување преку различни димензии и извори“, рече тој.
- Стратешко партнерство Турција - Украина
Велејќи дека ќе има „консултации меѓу Украина и Турција за некои можни перспективи“ за снабдување со енергија, Боднар, без да наведе детали, рече дека неговата земја „соработува со други партнери за да го разгледа не само пазарот на гас, туку и да ги диверзификува различните енергетски ресурси, како зелена енергија и водород“.
Во врска со билатералните односи со Турција, тој рече дека двете земји имаат „многу високо ниво на билатерално партнерство и стратешко партнерство“.
Велејќи дека претседателот Ердоган и претседателот Владимир Зеленски се многу блиски пријатели и имаат доверлив отворен дијалог, Боднар рече дека нивното стратешко партнерство се заснова на доверба врз основа на заеднички интереси и на заедничката визија за иднината на нивниот регион.
Тој понатаму им се заблагодари на Турција и на другите партнери како САД и Велика Британија за нивните чекори и напори да се најде решение за тековните тензии на неговата земја со Русија.
Сепак, тој нагласи дека е „ненормално светот да гледа како Русија се подготвува за војна во 21 век“.
Критикувајќи ги меѓународните организации како ОН и Организацијата за безбедност и соработка во Европа (ОБСЕ), Боднар истакна дека нивните напори се недоволни.
Тој го наведе мотото на претседателот Ердоган: „Светот е поголем од пет“, повторувајќи: „Навистина, светот е поголем од пет“.
Советот за безбедност на ОН се состои од пет постојани членки - Кина, Франција, Русија, Велика Британија и САД.
Истакнувајќи дека една од тие постојани членки постапува спротивно на меѓународното право, тој рече дека цивилизираниот свет не треба само да ги следи случувањата отстрана, туку напротив, да даде правилен став за сите овие инциденти и да најде одговор за да спречи војна.
Во меѓувреме, украинскиот амбасадор рече дека актуелните настани не се ништо ново и дека неговата земја се справува со нив во последните осум години.
„Би сакале да упатиме повик до нашите меѓународни партнери, особено до оние кои земјата ја набљудуваат одвнатре: Не паничете“, додаде тој.
Потсетувајќи дека Украина не била страната што ги започнала тензиите, Боднар рече дека неговата земја сака да го реши прашањето по мирен пат.
На тој начин, тој се заблагодари и ја поздрави понудата на Турција да игра улога на посредник меѓу Русија и Украина.
„Мислам дека е можно да се спроведе процесот на посредување во Турција или во друга земја. Важно е Русија да го прифати тоа. Украинската страна го поддржува и е подготвена за тоа“, рече тој.
Русија неодамна собра десетици илјади војници во близина на источната граница на Украина, предизвикувајќи стравувања дека Кремљ би можел да планира нова воена офанзива против својот поранешен советски сосед.
Москва негира дека се подготвува за инвазија и рече дека нејзините војници се таму за вежби. Кремљ објави листа на безбедносни барања, вклучително и Украина да не влезе во НАТО, за да ги смири тензиите.
На 26 јануари, по серија разговори, САД и НАТО ги предадоа своите писмени одговори на барањата на Русија.
